{"id":114543,"date":"2015-01-29T00:00:00","date_gmt":"2015-01-28T22:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/tvaryny.com\/?p=114543"},"modified":"2025-12-05T14:35:29","modified_gmt":"2025-12-05T12:35:29","slug":"seter-szkocki-gordon","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tvaryny.com\/pl\/breed-gordon-setter-scottish-setter","title":{"rendered":"Seter szkocki gordon"},"content":{"rendered":"\n

Seter szkocki gordon (Gordon Setter \/ Scottish Setter)<\/strong><\/strong> to nie tylko pi\u0119kne zwierz\u0119, ale prawdziwy arystokrata w \u015bwiecie kynologii, \u0142\u0105cz\u0105cy w sobie elegancj\u0119 formy z niesamowit\u0105 wytrzyma\u0142o\u015bci\u0105 u\u017cytkow\u0105. Psy te s\u0105 bardzo pow\u015bci\u0105gliwe, mimo \u017ce w ich wn\u0119trzu drzemie nieposkromiony temperament, kt\u00f3ry burzy si\u0119 niczym sztorm na Morzu P\u00f3\u0142nocnym. Setery szkockie doskonale wiedz\u0105, jak zachowa\u0107 si\u0119 na salonach. W towarzystwie ludzi s\u0105 spokojne i przyjazne, demonstruj\u0105c nienaganne maniery, nawet je\u015bli kto\u015b nie przypadnie im do gustu. Wi\u0119cej o tym przeczytasz na Tvaryny<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Seter szkocki gordon: kr\u00f3tki przegl\u0105d i charakterystyka<\/h2>\n\n\n\n
\"Seter<\/figure>\n\n\n\n
Cecha<\/strong><\/th>Wzorzec rasy<\/strong><\/th><\/tr><\/thead>
Kraj pochodzenia<\/strong><\/td>Wielka Brytania (Szkocja)<\/td><\/tr>
Grupa FCI<\/strong><\/td>Grupa 7 (Wy\u017c\u0142y), Sekcja 2 (Wy\u017c\u0142y brytyjskie i irlandzkie, setery)<\/td><\/tr>
Pierwsza wzmianka<\/strong><\/td>Koniec XVIII wieku (oficjalny wzorzec – p\u00f3\u017aniej)<\/td><\/tr>
D\u0142ugo\u015b\u0107 \u017cycia<\/strong><\/td>10-13 lat (zale\u017cy od opieki i genetyki)<\/td><\/tr>
Wysoko\u015b\u0107 w k\u0142\u0119bie (psy)<\/strong><\/td>66 cm (dopuszczalne 62-68 cm)<\/td><\/tr>
Wysoko\u015b\u0107 w k\u0142\u0119bie (suki)<\/strong><\/td>62 cm (dopuszczalne 58-64 cm)<\/td><\/tr>
Waga (psy)<\/strong><\/td>29.5 kg (zakres 25-32 kg)<\/td><\/tr>
Waga (suki)<\/strong><\/td>25.5 kg (zakres 22-28 kg)<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Historia rasy: od zamkowych psiarni do \u015bwiatowego uznania<\/h2>\n\n\n\n
\"Portret<\/figure>\n\n\n\n

Historia tej rasy to fascynuj\u0105ca podr\u00f3\u017c w czasie, przenosz\u0105ca nas w mgliste g\u00f3ry Szkocji. Czarno-podpalane setery zawdzi\u0119czaj\u0105 swoj\u0105 nazw\u0119 czwartemu ksi\u0119ciu Aleksandrowi Gordonowi, wybitnemu hodowcy swoich czas\u00f3w, kt\u00f3remu uda\u0142o si\u0119 spopularyzowa\u0107 psy o tak unikalnym umaszczeniu. Pojawi\u0142y si\u0119 one w zamku szkockiego rodu Gordon\u00f3w (Gordon Castle) jeszcze w XVIII wieku, cho\u0107 wzmianki o „czarnych i podpalanych psach robi\u0105cych st\u00f3jk\u0119” spotyka si\u0119 w literaturze ju\u017c od lat 1600.<\/p>\n\n\n\n

Przypuszcza si\u0119, \u017ce w tym ogromnym zamku mieszka\u0142y r\u00f3wnie\u017c inne setery, gdy\u017c w\u00f3wczas poj\u0119cie „rasy” by\u0142o nieco rozmyte. Jednak w\u0142a\u015bciciel maj\u0105tku, b\u0119d\u0105c zapalonym my\u015bliwym, preferowa\u0142 w\u0142a\u015bnie setery o umaszczeniu czarnym z podpalaniem. Celowo pracowa\u0142 nad popraw\u0105 cech u\u017cytkowych i charakterystyki tej rasy, d\u0105\u017c\u0105c do stworzenia psa idealnego do specyficznego szkockiego krajobrazu – kamienistego, wilgotnego, poro\u015bni\u0119tego wrzosem.<\/p>\n\n\n\n

W rezultacie selekcji setery gordony sta\u0142y si\u0119 silniejsze i pot\u0119\u017cniejsze ni\u017c ich angielscy i irlandzcy kuzyni. Sta\u0142y si\u0119 najbardziej wytrzyma\u0142e, zdolne do pracy przez ca\u0142y dzie\u0144 bez zm\u0119czenia, z lepiej rozwini\u0119tym w\u0119chem, co pozwala\u0142o im wyczu\u0107 ptactwo z du\u017cej odleg\u0142o\u015bci. To w\u0142a\u015bnie one by\u0142y cenione przez lokalnych gajowych bardziej ni\u017c inni przedstawiciele grupy seter\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Istnieje ciekawa hipoteza historyczna m\u00f3wi\u0105ca, \u017ce dla utrwalenia czarno-podpalanej ma\u015bci i poprawy w\u0119chu, do krwi seter\u00f3w dodawano krew bloodhound\u00f3w. T\u0142umaczy to pewn\u0105 „fafelowato\u015b\u0107” (obwis\u0142e wargi) w niekt\u00f3rych liniach oraz masywny ko\u015bciec. Istnieje te\u017c opinia, \u017ce utrwalenie w\u0142a\u015bnie takiego umaszczenia uda\u0142o si\u0119 panu Jubb – to w\u0142a\u015bnie ten cz\u0142owiek by\u0142 odpowiedzialny za hodowl\u0119 ksi\u0119cia Gordona i prowadzi\u0142 ksi\u0119gi rodowodowe.<\/p>\n\n\n\n

Po \u015bmierci Aleksandra kolejny ksi\u0105\u017c\u0119, Jerzy Gordon, kontynuowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 hodowlan\u0105, nie pozwalaj\u0105c rasie znikn\u0105\u0107. Na pocz\u0105tku XIX wieku psy te by\u0142y ju\u017c niezwykle popularne w wielu krajach \u015bwiata, w tym w USA i we Francji. W 1891 roku po raz pierwszy opisano oficjalny wzorzec setera szkockiego gordona. Wsp\u00f3\u0142czesny standard, kt\u00f3rym kieruj\u0105 si\u0119 eksperci dzisiaj, zosta\u0142 zatwierdzony znacznie p\u00f3\u017aniej, ale g\u0142\u00f3wne cechy rasy pozosta\u0142y niezmienne przez stulecia.<\/p>\n\n\n\n

Jak wygl\u0105da seter gordon: szczeg\u00f3\u0142owy opis wygl\u0105du i eksterieru<\/h2>\n\n\n\n
\"Seter<\/figure>\n\n\n\n

Seter szkocki gordon to uosobienie si\u0142y odzianej w jedwab. Jest najci\u0119\u017cszym i najpot\u0119\u017cniejszym ze wszystkich seter\u00f3w. To do\u015b\u0107 du\u017cy pies o proporcjonalnej budowie, z mocnym ko\u015b\u0107cem (ale nie grubym) i dobrze rozwini\u0119t\u0105 such\u0105 muskulatur\u0105, kt\u00f3ra pozwala mu rozwija\u0107 znaczn\u0105 pr\u0119dko\u015b\u0107 w galopie.<\/p>\n\n\n\n

G\u0142owa i kufa<\/strong><\/p>\n\n\n\n

G\u0142owa jest do\u015b\u0107 szeroka i obj\u0119to\u015bciowa, g\u0142\u0119bsza ni\u017c u setera angielskiego, z masywn\u0105 czaszk\u0105 o zaokr\u0105glonym kszta\u0142cie. Prze\u0142om czo\u0142owo-nosowy (stop) jest wyra\u017anie zaznaczony, co nadaje psu uwa\u017cny wyraz. Kufa jest do\u015b\u0107 d\u0142uga, prostok\u0105tna, nie zw\u0119\u017ca si\u0119 ku nosowi, a jej d\u0142ugo\u015b\u0107 jest r\u00f3wna d\u0142ugo\u015bci czaszki. Grzbiet nosa prosty. Wierzcho\u0142ek nosa du\u017cy, szeroki, z otwartymi nozdrzami, zawsze czarny. Wargi nieco obwis\u0142e, ale nie „mokre”.<\/p>\n\n\n\n

Oczy owalne, \u015bredniej wielko\u015bci, osadzone prosto, nie g\u0142\u0119boko, ale te\u017c niewypuk\u0142e. Kolor oczu – wy\u0142\u0105cznie ciemnobr\u0105zowy. Spojrzenie gordona jest inteligentne, spokojne i \u017cyczliwe. Uszy du\u017ce, cienkie i mi\u0119kkie w dotyku, osadzone nisko (na poziomie oczu), \u015bci\u015ble przylegaj\u0105 do policzk\u00f3w, pokryte d\u0142ugim, jedwabistym w\u0142osem.<\/p>\n\n\n\n

Tu\u0142\u00f3w i ko\u0144czyny<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Szyja d\u0142uga, sucha, wygi\u0119ta, bez podgardla. Klatka piersiowa g\u0142\u0119boka (si\u0119ga \u0142okci), umiarkowanej szeroko\u015bci, z dobrze wysklepionymi \u017cebrami, co zapewnia du\u017c\u0105 pojemno\u015b\u0107 p\u0142uc do d\u0142ugiego biegu. L\u0119d\u017awie kr\u00f3tkie i szerokie, lekko wypuk\u0142e. Zad do\u015b\u0107 p\u0142aski, szeroki, lekko opadaj\u0105cy.<\/p>\n\n\n\n

Ogon osadzony nieco poni\u017cej linii grzbietu, gruby u nasady i zw\u0119\u017caj\u0105cy si\u0119 ku ko\u0144cowi. Powinien by\u0107 prosty lub szablasty, ale nie zakr\u0119cony w pier\u015bcie\u0144. W ruchu pies nosi go na poziomie grzbietu lub nieco ni\u017cej. W\u0142os ozdobny na ogonie (pi\u00f3ro) zaczyna si\u0119 niemal u nasady i zanika ku ko\u0144cowi, przypominaj\u0105c pi\u00f3ro ptaka.<\/p>\n\n\n\n

Ko\u0144czyny proste, r\u00f3wnoleg\u0142e wzgl\u0119dem siebie, o pot\u0119\u017cnym ko\u015b\u0107cu. \u0141apy „kocie”, zwarte, z \u015bci\u015ble zaci\u015bni\u0119tymi palcami i du\u017c\u0105 ilo\u015bci\u0105 sier\u015bci mi\u0119dzy nimi. Pozwala to psu nie zapada\u0107 si\u0119 w bagnistym gruncie.<\/p>\n\n\n\n

Sier\u015b\u0107 i unikalne umaszczenie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sier\u015b\u0107 mo\u017ce by\u0107 prosta lub lekko falista (ale nie k\u0119dzierzawa), jest d\u0142uga, mi\u0119kka, b\u0142yszcz\u0105ca i jedwabista. Najd\u0142u\u017cszy w\u0142os wyst\u0119puje na uszach, piersi i pod brzuchem, na tylnej stronie ud (portki) oraz na ogonie. Umaszczenie to wizyt\u00f3wka rasy: g\u0142\u0119boki, l\u015bni\u0105cy kruczoczarny kolor (bez br\u0105zowego odcienia) z wyra\u017anym kasztanowo-czerwonym (mahoniowym) podpalaniem.<\/p>\n\n\n\n

Rozmieszczenie podpalania jest \u015bci\u015ble okre\u015blone:<\/strong><\/p>\n\n\n\n