Spaniel kontynentalny miniaturowy phalène

Phalène to odmiana spaniela kontynentalnego miniaturowego, która różni się od papillona wyłącznie ustawieniem uszu. O ile u papillona uszy stoją pionowo i przypominają rozwarte skrzydła motyla, o tyle u phalène’a swobodnie zwisają, okalając głowę, co nadaje mu łagodniejszy i bardziej rozczulający wyraz. Jest to pies do towarzystwa o mocnym kośćcu, mimo pozornej kruchości.

Historia karłowatego spaniela liczy około tysiąca lat i jest doskonale udokumentowana w licznych dziełach sztuki. Malarstwo europejskie – przede wszystkim portretowe – często odwołuje się do wizerunku maleńkiego pieska o ujmującej powierzchowności, siedzącego na rękach właściciela. To właśnie phalène jest pierwotną, „oryginalną” formą spaniela kontynentalnego miniaturowego. Na obrazach Tycjana, Rubensa, Cloueta i innych mistrzów epoki Renesansu widzimy właśnie kłapouche spaniele. Były one ulubieńcami markizy de Pompadour i Marii Antoniny.

Co ciekawe, pojawienie się stojących uszu (papillonów) nastąpiło znacznie później, prawdopodobnie w wyniku domieszki krwi szpiców lub terierów w celu zmiejszenia rozmiaru psów. Do XIX wieku phalène dominowały, ale z czasem moda zmieniła się na korzyść „motyli”. W pierwszej tercji XX wieku kynolodzy zajęli się wyhodowaniem stabilnego typu rasowego – dekoracyjny maluch szybko trafił do specjalistycznych hodowli, pozostając jednak rzadkim psem rodzinnym. Dziś phalène przeżywa swoisty renesans, ponieważ koneserzy klasycznego piękna wracają do korzeni rasy.

Mały pies o harmonijnej budowie, wydłużonym tułowiu, zaokrąglonej głowie i wiszących uszach – to właśnie ich kształt jest głównym wyznacznikiem odróżniającym phalène’a od rasy spaniel kontynentalny miniaturowy papillon. Warto rozumieć, że anatomicznie, poza chrząstką małżowiny usznej, psy te są identyczne.

Głowa i czaszka

Puszka mózgowa nie powinna być zbyt okrągła (jak jabłko), ale musi mieć wyraźnie zaznaczony stop (przejście od czoła do kufy). Kufa jest krótsza od części czaszkowej, zaostrzona, ale nie tak płaska jak u ras brachycefalicznych. Przykładowo, jeśli porównamy go z rasą pekińczyk, u phalène’a drogi oddechowe są otwarte i nie sprawiają problemów.

Uszy – duma rasy

Uszy są osadzone wysoko, znacznie powyżej linii oczu. Są wiszące, ale przy tym dość ruchliwe. Płat ucha powinien być mocny, lecz miękki. Kluczową cechą jest długi włos ozdobny na uszach, który tworzy efekt „frędzli”. W stanie spoczynku uszy przylegają do głowy, ale gdy pies jest czujny, mogą się nieco unosić u nasady, jednak końcówki zawsze pozostają skierowane w dół.

Tułów i szata

Głęboka klatka piersiowa kończy się nisko między przednimi kończynami, zapewniając wystarczającą objętość dla płuc i serca. Brzuch psa jest podkasany, a długi ogon unosi się do linii grzbietu z pięknym zagięciem do przodu, tworząc „pióropusz” z sierści. Zdobią go długie pasma włosów – podobnie jak uszy i kończyny; na tułowiu gęsta sierść jest nieco krótsza, ale ściśle przylega. Jej umaszczenie to kolorowe łaty na białym tle, którego powierzchnia powinna przeważać. Szczególnie ceniona jest symetryczna biała strzałka między oczami phalène’a, dodająca pyszczkowi wyrazistości.

Struktura sierści jest jedwabista, falista, ale nie kręcona. Przypomina ona szatę innego wschodniego arystokraty – rasy chin japoński, ale jest gęstsza i bardziej sprężysta. Ważny moment: u phalène’a całkowicie brakuje podszerstka, co czyni go mniej alergizującym i ułatwia sprzątanie w domu.

Temu maluchowi właściwy jest zrównoważony temperament, co nieco odróżnia go od bardziej cholerycznych terierów. Często można usłyszeć opinię, że phalène są spokojniejsze od papillonów, „bardziej przyziemne”. Pies ten może okazywać chłodny dystans wobec nieznajomych, nie wykazując agresji, ale też nie dążąc do kontaktu jako pierwszy. Za to rodzina właściciela znajdzie w tym spanielu wspaniałego kompana do gier i zabaw.

• Inteligencja: Phalène znajdują się w top 10 najinteligentniejszych ras psów na świecie. Zapamiętują setki słów i gestów.
• Empatia: Pies subtelnie wyczuwa nastrój właściciela. Jeśli jest ci smutno, phalène po prostu położy się obok, dotykając cię swoją jedwabistą sierścią, niczym mały cavalier king charles spaniel, z którym mają wspólne korzenie.
• Aktywność: Niestrudzony i żwawy pies chętnie podejmie się ciekawego zajęcia. Osiągają świetne wyniki w agility i tańcu z psem (freestyle).

Jednak jeśli poczuje brak uwagi ze strony człowieka – zacznie być zazdrosny lub nawet popadnie w depresję. Uroczy kanapowiec potrafi czasami pokazać różki i być upartym, co będzie wymagało od Ciebie pewnej cierpliwości i konsekwencji w wychowaniu.

Rasa jest ogólnie mocna, ale nie bezproblemowa — zastrzeżenia wymieniono poniżej. Istnieją jednak niuanse, o których przyszły właściciel musi wiedzieć.

Uszy – strefa specjalnej uwagi. Wiszące uszy phalène’a stwarzają dogodne warunki do rozwoju stanów zapalnych przez gorszą wentylację kanału słuchowego w porównaniu do papillona. Ważne jest regularne oglądanie małżowiny usznej, usuwanie nadmiaru włosów ze środka kanału (jeśli utrudniają cyrkulację powietrza) oraz terminowe wykonywanie wszystkich zabiegów higienicznych.

Charakterystyczną cechą organizmu spanieli kontynentalnych, łączącą je z innymi miniaturowymi rasami, jest wrażliwość na wysoką temperaturę otoczenia. Maluch łatwo może się przegrzać, dlatego należy zapobiegać udarowi cieplnemu i nie wyprowadzać go na słońce w czasie upałów.

Pielęgnacja phalène’a jest nieco prostsza niż w przypadku innych ras długowłosych dzięki brakowi podszerstka – sierść nie kołtuni się tak szybko. Spaniel kontynentalny to domator, który, jak większość psów ras ozdobnych, nie wymaga wyczerpującego wysiłku fizycznego. Aby zaspokoić jego potrzebę ruchu i świeżego powietrza, wystarczy całkiem krótki spacer, jednak z radością dotrzyma kroku również podczas długiej wycieczki do parku.

Algorytm pielęgnacji:

• Czesanie: Gęstą sierść tego pupila należy rozczesywać raz na dwa dni, używając grzebienia z długimi zębami i miękkiej szczotki. Szczególną uwagę zwróć na strefę za uszami (tam sierść jest najcieńsza i delikatna), pod pachami i na „portkach”.
• Kąpiel: Kąpać phalène’a-domatora trzeba tylko w razie konieczności lub raz na 10-14 dni z użyciem profesjonalnych nawilżających szamponow dla psów długowłosych. Ważne, by nie przesuszyć włosa okrywowego.
• Uszy: Dokładnie pilnuj czystości uszu. Po spacerze w wilgotną pogodę końcówki uszu mogą się ubrudzić – należy je przemyć bieżącą wodą i wysuszyć.
• Pazury: Przycinanie pazurów raz na 2 tygodnie jest obowiązkowe, ponieważ ze względu na małą wagę psa nie ścierają się one naturalnie o asfalt.

Oddany właścicielowi spaniel kontynentalny to rasa, która łatwo poddaje się szkoleniu. Jej przedstawiciele zajmują honorowe miejsce w rankingu najinteligentniejszych psów, ustępując jedynie border collie i pudlom. Oznacza to, że phalène uczy się nowej komendy w mniej niż 5-10 powtórzeniach. Jednak ta inteligencja ma też drugą stronę medalu: pies szybko uczy się manipulować właścicielem.

Dobrze wychowany phalène nie będzie konfliktował z kotami i, co bardzo ważne dla psa pokojowego, chętnie skorzysta z kuwety lub maty w niepogodę. Potrzebuje on bliskiego kontaktu z człowiekiem, dlatego najlepszym wyborem dla właściciela będzie łagodne podejście do takiego ulubieńca. Metody siłowe, krzyk czy kary fizyczne są absolutnie niedopuszczalne – doprowadzi to do tego, że pies stanie się lękliwy i zamknie się w sobie. Stosuj trening z klikerem i dużo smakołyków.

Ważne: Nie dopuszczaj do rozwoju „syndromu małego psa”, kiedy pozwalasz pupilowi warczeć na gości lub inne psy tylko dlatego, że jest mały i wygląda to „słodko”. Phalène to duży pies w małym ciele i potrzebuje jasnych granic tego, co dozwolone.

Phalène’a nietrudno przekarmić – o ile u szczenięcia dopuszczalna jest nieco bardziej krępa budowa, o tyle u dorosłego psa gruba warstwa tkanki tłuszczowej na żebrach wskazuje na otyłość, która jest krytyczna dla jego delikatnych stawów. Po szóstym miesiącu posiłki ogranicza się do dwóch-trzech razy dziennie, trzymając się ścisłego harmonogramu karmienia.

Nigdy nie karm go przed spacerem; trawienie wymaga odpoczynku i spokojnej atmosfery, aby uniknąć skrętu żołądka (choć u małych ras to rzadkość, strzeżonego Pan Bóg strzeże). Karmę naturalną warto wzbogacać specjalnymi suplementami (wapń, omega-3 na sierść), a skład witaminowo-mineralny suchej karmy klasy super premium lub holistic jest już zbilansowany pod kątem podstawowych wskaźników. Unikaj karm z wysoką zawartością zbóż, ponieważ te psy mogą mieć wrażliwy układ trawienny.

Wybierając psa, ważne jest, aby zważyć wszystkie „za” i „przeciw”, w końcu bierzesz odpowiedzialność na 15 lat.

• Imię motyla: „Phalène” w tłumaczeniu z francuskiego oznacza „ćmę” lub „nocnego motyla”. Rasę nazwano tak, ponieważ opuszczone uszy przypominają złożone skrzydła motyla w stanie spoczynku, w przeciwieństwie do „Papillona” (motyla dziennego), który trzyma skrzydła rozwarte.
• Królewska krew: Istnieje legenda, że to właśnie phalène towarzyszył królowej Marii Stuart w drodze na szafot, ukryty w fałdach jej sukni.
• Różne w jednym miocie: Z dwojga papillonów może urodzić się szczeniak phalène i odwrotnie. Wiąże się to z genetyką, ale w hodowli unika się krzyżowania tych dwóch odmian między sobą, aby uniknąć półstojących uszu, co jest wadą.

Czy phalène linieją?
Tak, ale ponieważ nie mają podszerstka, linienie nie jest katastrofalne. Sierść wypada „włosami”, które łatwo zebrać z mebli, nie wbija się w dywany jak igiełki ras krótkowłosych.

Czy phalène nadaje się dla rodziny z dzieckiem?
Tak, jeśli dziecko rozumie, że pies to nie zabawka. Phalène są skore do zabawy, ale ze względu na mały rozmiar dziecko może przypadkowo skrzywdzić psa. Zaleca się tę rasę dla dzieci w wieku powyżej 6-7 lat.

Czy one szczekają?
Jak wszystkie spaniele, mają instynkt stróżujący i mogą informować o gościach dźwięcznym szczekaniem. Nie są jednak „szczekaczami” z natury, co można skorygować wychowaniem.