Historia: od jelenia do lisa i księga hodowlana starsza od kynologii
Tradycja rasy umieszcza przejście angielskiego polowania z jelenia na lisa między XVI a XVIII wiekiem: stare ciężkie gończe, przydatne do powolnego gonu grubego zwierza, nie nadążały za szybkim lisem w otwartym terenie, potrzebny więc był typ lżejszy, szybszy i bardziej wytrzymały. Do tej samej tradycji należą opowieści o domieszkach krwi bloodhounda, greyhounda i terierów. To przekaz i tak właśnie należy go czytać.
Udokumentowany jest natomiast wiek i charakter ewidencji. Nota historyczna wzorca FCI mówi to wprost: rasę hoduje się na starannie dobranych liniach krwi od ponad dwustu lat, księgi hodowlane wydawane przez angielskie stowarzyszenie mistrzów sfor sięgają czasów sprzed 1800 roku, a każdy właściciel bez trudu prześledzi rodowód swojego psa daleko wstecz. Ten sam tekst zaznacza, że hodowla foxhounda w Wielkiej Brytanii zawsze była i pozostaje do dziś w rękach mistrzów sfor, którzy od początku prowadzili najstaranniejsze zapisy. Sama FCI uznała rasę dopiero w 1964 roku: oficjalna kynologia doszła do foxhounda ponad półtora wieku po tym, jak ten miał już własną uporządkowaną księgę hodowlaną.
To rzadki przypadek: rasa, której dokumentacja jest starsza od instytucji mającej tę dokumentację prowadzić. Angielskie gończe sforowe wywożono też na kontynent, a tradycja rasy wiąże z nimi udział w powstaniu kilku miejscowych ras sforowych — w tym eleganckiego Poitevina (Gończego z Poitou), który według własnego wzorca FCI jest wyraźnie wyższy od foxhounda: 62–72 cm u psów i 60–70 cm u suk.
Wzorzec FCI nr 159: co w nim naprawdę napisano
Wzorzec FCI nr 159 „English Foxhound" to dokument krótki i demonstracyjnie praktyczny. Kraj pochodzenia — Wielka Brytania; obowiązująca redakcja oficjalnego wzorca nosi datę 26 marca 2009 roku; klasyfikacja — grupa 6 (psy gończe, posokowce i rasy pokrewne), sekcja 1.1 „duże psy gończe", z obowiązkowymi próbami pracy. Przeznaczenie sformułowano jedną linijką: gończy stada do polowania konnego.
Wzorzec FCI nr 159: co w nim naprawdę napisano · 15
| Punkt | Sformułowanie wzorca |
|---|---|
| Wysokość w kłębie | Około 58–64 cm (23–25 cali). Wzorzec podaje jeden przedział, bez podziału na psy i suki |
| Waga | Wzorzec nie normuje wagi. AKC podaje dla rasy orientacyjnie około 27–34 kg |
| Wygląd ogólny | Zrównoważony, mocny, wyraźnie zarysowany |
| Czaszka | Płaska, średniej szerokości; stop jest słabo zaznaczony |
| Kufa | Długa i kwadratowa, nozdrza szerokie, wargi umiarkowanie rozwinięte |
| Oczy | Średniej wielkości, orzechowe lub brązowe, wyraz czujny |
| Uszy | Wiszące, przylegające do policzków, osadzone wysoko |
| Szyja | Długa, lekko wygięta, dobrze rozwinięta, ale nie gruba |
| Tułów | Grzbiet szeroki i prosty z lekkim wysklepieniem nad mocnym lędźwiem; klatka głęboka, żebra dobrze wysklepione |
| Ogon | Osadzony wysoko, noszony wesoło, ale nigdy zawinięty na grzbiet |
| Łapy | Okrągłe, zwarte i mocne, z dobrymi opuszkami; pazury mocne |
| Ruch | Swobodny, wydajny krok, niestrudzony, ze zdolnością do galopu; silny napęd zadu, bez kołysania tułowia |
| Sierść | Krótka i gęsta, odporna na niepogodę |
| Umaszczenie | Każde uznane u psów gończych umaszczenie i każde znaczenia — listy „dozwolonych" barw wzorzec nie podaje |
| Dyskwalifikacja | Agresywność lub nadmierna lękliwość; wyraźne anomalie fizyczne lub behawioralne |
Trzy punkty tej tabeli warto przeczytać uważnie, bo właśnie one najczęściej bywają przekazywane odwrotnie. Po pierwsze, uszy foxhounda angielskiego są osadzone wysoko, a nie nisko — niskie osadzenie należy do innej rasy, o której mowa dalej. Po drugie, stop u foxhounda angielskiego jest słaby, a nie „dobrze zaznaczony". Po trzecie, wzorzec w ogóle nie wylicza umaszczeń: formuła „każde uznane u gończych umaszczenie„ oznacza, że pies tricolor, bicolor czy „cytrynowy” jest jednakowo poprawny i że żaden z tych wariantów nie jest wymogiem.
Osobno o temperamencie: wzorzec opisuje go dwiema krótkimi linijkami — siła i wytrzymałość, naturalne uzdolnienie do polowania, przyjazność i brak agresji. Pies agresywny lub nadmiernie lękliwy jest dyskwalifikowany. Dla rasy trzymanej dziesiątkami w jednym budynku to nie deklaracja uprzejmości, lecz techniczny wymóg bezpieczeństwa.
