Tvaryny › Psy › Hokkaido (Ainu)

Grupa 5 · pierwotne · Japonia

Hokkaido (Ainu)

Hokkaido (ainu-ken) to średniej wielkości japoński szpic aborygeński i pomnik przyrody Japonii od 21 grudnia 1937 roku. Wzorzec FCI nr 261 opisuje go jako psa o niepospolitej wytrzymałości: wiernego, posłusznego, bardzo czujnego i śmiałego, o trafnej ocenie sytuacji. Rasa pozostaje rzadka nawet u siebie — w 2025 roku Japan Kennel Club zarejestrował 24 Hokkaido. Głównym testem rasowym jest badanie DNA w kierunku anomalii oczu collie (gen NHEJ1).

Wzrost

psy 48,5–51,5 · suki 45,5–48,5 cm

Waga

Wzorzec FCI nr 261 nie ustala żadnej wagi

Długość życia

12–15 lat

Grupa FCI

5 · pierwotne

Zdjęcia: 9

Oceny rasy

Dokładne oceny · 12

Rodzina 4.0 Dzieci 3.5 Dla początkujących 2.0 Szkolenie 3.5 Energia 4.5 Zdrowie 3.5 Linienie 4.0 Ślinienie 1.5 Szczekanie 3.5 Mieszkanie 2.0 Pogoda 4.5 Instynkt łowiecki 4.0

Zalety

Wierny i mocno przywiązany do rodziny

Wytrzymałość — słowo klucz wzorca

Dobrze znosi silny mróz

Uważny, z trafną oceną sytuacji

Wady

Niezależny, sprawdza granice dozwolonego

Silny instynkt łowiecki

Gęsty podszerstek obficie linieje

Upał znosi gorzej niż mróz

Rozmiar

Toy Mały Średni Duży Gigant

Dopasowanie

Mieszkanie · nieodpowiednie Dzieci Koty · warunkowo Inne psy · warunkowo Dla początkujących · warunkowo

Osobne strony o rasie

Historia i wzorzec → O japońskich rasach aborygeńskich łatwo napisać piękną legendę, a trudno — stronę, którą da się sprawdzić. Zacznijmy więc od dokumentu, który opisuje... Charakter → Rozdział „Zachowanie / temperament” we wzorcu FCI nr 261 brzmi tak: pies o niepospolitej wytrzymałości, okazujący godność i naturalną bezpośredniość;...

Hokkaido, nazywany też Hokkaido Ken i Ainu Ken, to jedna z sześciu japońskich ras, które państwo wpisało do rejestru pomników przyrody. Jest to średniej wielkości szpic aborygeński o gęstej podwójnej sierści, stojących uszach i ogonie zwiniętym w pierścień, wyhodowany do polowań w górach i śniegach północnej Japonii. Rasa pozostaje rzadka nawet u siebie: w 2025 roku Japan Kennel Club zarejestrował 24 Hokkaido wobec 3598 Shiba Inu w tym samym roku. Zebraliśmy poniżej to, co da się sprawdzić w dokumentach: wzorzec FCI nr 261, rejestr japońskiej Agencji do Spraw Kultury, wzorzec japońskiego stowarzyszenia NIPPO oraz recenzowane publikacje weterynaryjne. Więcej o rasach znajdziesz na Tvaryny.

Hokkaido wśród sześciu ras japońskich

Sześć ras prowadzonych pod nazwą „Nihon Ken” bez przerwy miesza się w sieci ze sobą. Oto krótki punkt odniesienia oparty wyłącznie na obowiązujących wzorcach FCI — Akita nr 255, Shiba nr 257, Hokkaido nr 261, Kai nr 317, Kishu nr 318, Shikoku nr 319.

Hokkaido wśród sześciu ras japońskich · 6

Rasa	Wysokość według FCI (pies / suka)	Umaszczenia według wzorca	Język
Hokkaido (nr 261)	48,5–51,5 / 45,5–48,5 cm — przedział	Sezamowe, pręgowane, rude, czarne, czarne podpalane, białe	Niebiesko-czarny — nie jest wadą
Akita (nr 255)	67 / 61 cm ±3	Rude, sezamowe, pręgowane, białe; „urajiro” obowiązkowe poza białym	Niebieski lub w czarne plamy — wada
Shiba (nr 257)	39,5 / 36,5 cm ±1,5	Rude, czarne podpalane, sezamowe, czarne sezamowe, rude sezamowe; „urajiro” obowiązkowe	Nie wspomniano
Kai (nr 317)	50 / 45 cm +3	Czarne pręgowane, rude pręgowane, pręgowane	Nie wspomniano
Kishu (nr 318)	52 / 49 cm +3	Białe, rude, sezamowe	Nie wspomniano
Shikoku (nr 319)	52 / 49 cm +3	Sezamowe, rude, czarne podpalane	Nie wspomniano

Jeszcze jedna różnica, widoczna dopiero przy czytaniu dokumentów obok siebie: przeznaczenie. Dla Hokkaido, Kai, Kishu i Shikoku wzorzec podaje „pies myśliwski, pies towarzyszący”; dla Shiby — „pies myśliwski do ptactwa i drobnej zwierzyny, pies towarzyszący”; a dla Akity w obowiązującej redakcji wzorca zapisano po prostu „pies towarzyszący”.

Ciekawostki o Hokkaido

Najsłynniejszy Hokkaido jest psem z reklamy. Biały pies o imieniu Kai-kun grał „ojca” w długiej serii spotów japońskiego operatora SoftBank. Według biura prasowego samej firmy był pierwszym „psem-ojcem” rodziny Shirato i wystąpił w około 300 reklamach telewizyjnych. Agencja Jiji Press podała, że Kai-kun zmarł ze starości 28 czerwca 2018 roku w wieku 16 lat i że był to właśnie Hokkaido Ken.
24 psy w ciągu roku. Statystyka rejestracji Japan Kennel Club za 2025 rok: Hokkaido 24, Shikoku 51, Kai 60, Akita 263, Shiba 3598. We wszystkich rasach łącznie — 141 ras — klub zarejestrował 302 530 psów.
Status bez adresu. W państwowym rejestrze pomników w rubryce lokalizacji Hokkaido widnieje „obszar nieokreślony”: ochrona przysługuje rasie, a nie miejscu ani poszczególnym zwierzętom.
Cztery imiona w języku Ajnów. Archiwum językowe Narodowego Muzeum Ajnów zapisuje dla psa słowa seta, sita (wariant potoczny z północno-wschodniego Hokkaido) oraz opisowe reyep — „ten, który pełza”, i apacampe — „ten, który jest przy drzwiach”.
Jedyny z przedziałem. Hokkaido jest jedyną z sześciu ras japońskich, dla której wzorzec FCI wyznacza wysokość granicami, a nie jedną idealną liczbą z tolerancją.
Ostatni na liście z 1937 roku. Spośród ras psów wpisanych do japońskiego rejestru pomników przyrody w latach 1931–1937 Hokkaido uzyskał status jako ostatni — 21 grudnia 1937 roku.

Pielęgnacja i utrzymanie

Hokkaido dobrze czuje się i w mieszkaniu, i na podwórku domu jednorodzinnego — pod warunkiem że podwórko jest ogrodzone, pies nie siedzi na łańcuchu i nie zostaje sam przez całą dobę. Rasę ukształtowano do pracy u boku człowieka i to izolacja społeczna, a nie zimno, łamie takie psy. Jeśli mieszkasz w bloku i nie jesteś gotów codziennie przeznaczać dwóch–trzech godzin na aktywny ruch, uczciwiej będzie rozważyć szpica japońskiego: on też jest biały i też japoński, ale znacznie mniej wymagający pod względem wysiłku.

Grooming

Typ sierści opisany we wzorcu — szorstki, prosty włos okrywowy plus miękki, gęsty podszerstek — wyznacza całą pielęgnację. Strzyżenie jest dla takiej okrywy przeciwwskazane: włos okrywowy pełni funkcję ochronną, także przed przegrzaniem.

Poza linieniem: wyczesywanie metalowym grzebieniem raz lub dwa razy w tygodniu.
W czasie linienia: codziennie pudlówką lub grzebieniem o rzadkich zębach; podszerstek schodzi płatami, a im staranniej go wybierzesz, tym mniej będzie kołtunów i podrażnień skóry.
Kąpiel: rzadko i w razie potrzeby; częste mycie wypłukuje warstwę tłuszczu, która trzyma wodę i brud na zewnątrz.
Pazury, uszy, zęby: regularny przegląd i skracanie pazurów; uszy stojące dobrze się wietrzą, ale po wyjściu do lasu trzeba je obejrzeć pod kątem kleszczy.

Żywienie

Zdrowie i ryzyka

Zdrowie i genetyka: anomalia oczu collie i co z nią zrobić

Częste pytania o rasę (FAQ) · 7

Czy Hokkaido, Ainu Ken i Hokkaido Ken to jedna rasa?

Tak. W nomenklaturze FCI rasa nazywa się Hokkaido (wzorzec nr 261). „Hokkaido Ken” to ta sama nazwa po japońsku; „Ainu Ken” to nazwa historyczna, związana z tym, że Ajnowie hodowali te psy do polowań. Oficjalną japońską nazwę rasa dostała od nazwy regionu, gdy w 1937 roku wpisano ją do rejestru pomników przyrody.

Czym Hokkaido różni się od Akity i Shiby?

Przede wszystkim wielkością: Akita ma według wzorca 67 cm u psa, Shiba 39,5 cm, a Hokkaido 48,5–51,5 cm. Dalej: Hokkaido uznaje sześć umaszczeń, w tym jednolitą czerń i pręgowane, których u Shiby nie ma; „urajiro” nie jest dla niego obowiązkowe; a niebiesko-czarny język, który we wzorcu Akity jest wadą, we wzorcu Hokkaido został wprost uznany za niebędący wadą.

Jaki jest główny test zdrowotny dla tej rasy?

Test DNA na anomalię oczu collie (delecja w genie NHEJ1). Badanie z 2012 roku opublikowane w Veterinary Ophthalmology wykazało, że spośród 17 przebadanych Hokkaido z trzech hodowli 12 było nosicielami, a 5 chorych, i wskazało na wysoką predyspozycję rasy. Poproś hodowcę o wyniki testu dla obojga rodziców.

Czy Hokkaido dużo szczekają?

Wzorzec określa rasę jako bardzo czujną i w praktyce jest to pies, który odzywa się z powodu, a nie w tle. „Milczenie” nie jest jednak gwarantowaną cechą rasową: wiele zależy od tego, czy psu wystarcza ruchu i czy nie zostaje sam na długo.

Czy ta rasa nadaje się dla nowicjusza?

Wzorzec FCI opisuje temperament jako wierny i posłuszny, a NIPPO osobno zaznacza, że zaciekłości w tej rasie nie należy podkreślać — obraz „nieokiełznanej bestii” jest więc przesadzony. To jednak rasa myśliwska o silnym instynkcie i dużej potrzebie ruchu, więc nowicjuszowi przydadzą się instruktor szkolenia psów i uczciwa ocena własnego grafiku.

Jak Hokkaido znosi upały?

Gorzej niż mróz. Wzorzec wprost wiąże budowę rasy ze zdolnością znoszenia silnego chłodu i obfitych opadów śniegu; gęsty podszerstek, który ratuje zimą, latem utrudnia oddawanie ciepła. Latem spaceruj rano i wieczorem, zapewnij cień i wodę i nie strzyż psa „żeby mu było chłodniej”.

Ile żyją Hokkaido?

Liczby, pod którą bylibyśmy gotowi się podpisać, powołując się na badanie długowieczności właśnie tej rasy, nie podajemy. Dla orientacji: najbardziej znany przedstawiciel rasy, reklamowy pies Kai-kun, żył według Jiji Press 16 lat.

Źródła

Wzorzec FCI nr 261 „HOKKAIDO”, obowiązująca redakcja z 30.10.2016 (wersja angielska z 09.02.2017); dla porównania wzorce FCI nr 255, 257, 317, 318, 319.
Baza narodowych dóbr kultury japońskiej Agencji do Spraw Kultury, karta „北海道犬”, pomnik przyrody, data wpisu 21.12.1937.
NIPPO — 公益社団法人日本犬保存会: „Wzorzec psa japońskiego” (1934) i opis rasy 北海道犬.
Mizukami K. i wsp. Collie eye anomaly in Hokkaido dogs: case study. Veterinary Ophthalmology, 2012, 15(2), 128–132.
Hashimoto Y., Yamakawa T., Tanabe Y. Further studies on the red cell glycolipids of various breeds of dogs. Journal of Biochemistry, 1984, 96, 1777–1782.
Xiaokaiti X. i wsp. The history of ancient Japanese dogs revealed by mitogenomes. Anthropological Science, 2024.
Archiwum językowe Narodowego Muzeum Ajnów (国立アイヌ民族博物館), hasła słownikowe dotyczące nazw psa.
Japan Kennel Club (JKC), statystyka rejestracji za 2025 rok.

Wideo o rasie

Częste pytania

Czy Hokkaido, Hokkaido Ken i Ainu Ken to jedna rasa?

Tak. W nomenklaturze FCI rasa nazywa się Hokkaido (wzorzec nr 261). „Ainu Ken” to nazwa historyczna, związana z tym, że Ajnowie hodowali te psy do polowań; oficjalną japońską nazwę rasa dostała od nazwy regionu, gdy w 1937 roku wpisano ją do rejestru pomników przyrody.

Jaki jest główny test zdrowotny dla Hokkaido?

Test DNA na anomalię oczu collie — delecję w genie NHEJ1. W badaniu z 2012 roku (Veterinary Ophthalmology, 15(2), 128–132) spośród 17 przebadanych Hokkaido z trzech hodowli 12 okazało się nosicielami, a 5 chorymi; autorzy wskazali na wysoką predyspozycję rasy. Poproś o wyniki testu dla obojga rodziców szczeniaka.

Jakiego wzrostu jest Hokkaido?

Według wzorca FCI nr 261 psy mierzą 48,5–51,5 cm, a suki 45,5–48,5 cm. Japoński wzorzec NIPPO podaje inne liczby: pies 52 cm (46–55), suka 49 cm (43–52). To dwa różne dokumenty, więc obie pary liczb są poprawne; nie należy ich zlewać w jeden przedział dla obu płci.

Czy Hokkaido nadaje się dla nowicjusza?

Wzorzec FCI opisuje temperament jako wierny i posłuszny, a NIPPO osobno zaznacza, że zaciekłości w tej rasie nie należy podkreślać — obraz „nieokiełznanej bestii” jest przesadzony. To jednak rasa myśliwska o silnym instynkcie i dużej potrzebie ruchu: nowicjuszowi przydadzą się instruktor szkolenia psów, solidne ogrodzenie i osobna praca nad przywołaniem.

Czym Hokkaido różni się od Akity i Shiby?

Przede wszystkim wielkością: Akita ma według wzorca 67 cm u psa, Shiba 39,5 cm, a Hokkaido 48,5–51,5 cm. Dalej: Hokkaido uznaje sześć umaszczeń, w tym jednolitą czerń i pręgowane; „urajiro” nie jest dla niego obowiązkowe; a niebiesko-czarny język, który we wzorcu Akity jest wadą, we wzorcu Hokkaido został wprost uznany za niebędący wadą.

Jak Hokkaido znosi upały?

Gorzej niż mróz. Wzorzec wprost wiąże budowę rasy ze zdolnością znoszenia silnego chłodu i obfitych opadów śniegu; gęsty podszerstek, który ratuje zimą, latem utrudnia oddawanie ciepła. Latem spaceruj wcześnie rano i późnym wieczorem, zapewnij cień i wodę i nie strzyż psa „żeby mu było chłodniej”.

Podobne rasy

Shiba inu

Wzrost psy 38–41 cm · Energia 4 · Dla początkujących 2.5

brak w katalogu

Kai (pies tygrysi)

Wzrost psy 50–53 cm · Energia 4 · Dla początkujących 3

Kishu ken

Wzrost psy 52–55 cm · Energia 4 · Dla początkujących 3

Szpic fiński

Wzrost 39–50 cm · Energia 4 · Dla początkujących 3

Źródła

Wzorzec FCI nr 261
NIPPO (日本犬保存会)
rejestr japońskiej Agencji do Spraw Kultury
Veterinary Ophthalmology, 2012
JKC