Historia pochodzenia i rozwoju rasy Laekenois
Historia rasy Laekenois jest ściśle spleciona z historią belgijskiego pasterstwa i rodziny królewskiej Belgii. Ta odmiana owczarków belgijskich została ostatecznie ukształtowana pod koniec XIX wieku, choć psy o podobnym typie istniały w regionie znacznie wcześniej. Nazwa „Laekenois” pochodzi od królewskiego zamku Laeken (Château de Laeken), położonego niedaleko Brukseli. To właśnie tam psy te były ulubieńcami królowej Henrietty Belgijskiej, żony króla Leopolda II. Królowa wysoko ceniła ich szorstką, rozczochraną sierść, która doskonale chroniła psy przed niepogodą podczas pilnowania owiec i pól lnu, które bielono na słońcu.
Laekenois jest uważany za najstarszy i najrzadszy z czterech typów owczarków belgijskich. Początkowo psy te były wykorzystywane głównie jako psy pasterskie i stróżujące. Ich czujność, odwaga i wytrzymałość czyniły je niezastąpionymi pomocnikami dla rolników. Dzięki swojej unikalnej sierści, która zapewniała doskonały kamuflaż i ochronę, Laekenois były szczególnie popularne w okolicach Antwerpii i Brukseli.
Pod koniec XIX wieku profesor Adolphe Reul, weterynarz i jeden z założycieli belgijskiego klubu kynologicznego, odegrał kluczową rolę w klasyfikacji i standaryzacji owczarków belgijskich. W 1891 roku w Cureghem (Bruksela) przeprowadzono pierwszy przegląd, na którym zgromadzono 117 psów. Właśnie wtedy rozpoczęto podział na typy według struktury i koloru sierści. Pierwszy standard dla trzech odmian (długowłosej, krótkowłosej i szorstkowłosej) został opracowany w 1892 roku. Laekenois, jako typ szorstkowłosy, został oficjalnie uznany jako jeden z pierwszych.
Niestety, dwie wojny światowe wyrządziły znaczne szkody populacji Laekenois. Psy były wykorzystywane na froncie jako kurierzy, sanitariusze i stróże, a wiele z nich zginęło. Po drugiej wojnie światowej rasa znalazła się na skraju wyginięcia. Dzięki wysiłkom entuzjastów i hodowców, populację udało się stopniowo odbudować, ale Laekenois nadal pozostaje najmniej licznym spośród owczarków belgijskich. Nawet dziś rasa ta jest rzadka poza Belgią i niektórymi krajami europejskimi. Amerykański Związek Kynologiczny (AKC) uznał Laekenois dopiero w 2020 roku, co świadczy o długiej drodze rasy do światowego uznania. Mimo swojej nieliczności, Laekenois w niczym nie ustępuje swoim „krewniakom” – Tervuerenowi, Malinois czy Groenendaelowi, a pod niektórymi względami, takimi jak stanowczość charakteru i instynkty ochronne, nawet ich przewyższa.
Jak wygląda Laekenois: szczegółowy opis wyglądu i wzorzec rasy
Laekenois to harmonijnie zbudowany, proporcjonalny pies średniej wielkości, łączący w sobie elegancję i siłę. Jego wygląd emanuje czujnością i gotowością do działania. Najbardziej wyróżniającą cechą Laekenois jest jego sierść – szorstka, sucha, twarda w dotyku, co sprawia wrażenie pewnej rozczochranej, ale bez loków.
Głowa u Laekenois ma wyraźne linie, jest sucha, średniej długości, proporcjonalna do ciała. Czoło jest płaskie, stop umiarkowany. Kufa stopniowo zwęża się ku czarnej truflce nosa. Wargi są cienkie, ściśle przylegające, z czarną pigmentacją.
Oczy średniej wielkości, migdałowego kształtu, przeważnie ciemnobrązowe. Spojrzenie jest żywe, inteligentne i dociekliwe. Obwódki powiek czarne.
Uszy wysoko osadzone, trójkątne, stojące i sztywne. Wielkość uszu proporcjonalna do głowy. Nie powinny być zbyt duże ani zwisające.
Tułów jest mocny, ale nie ciężki. Linia grzbietu prosta. Kłąb wyraźny. Grzbiet krótki, mocny, umięśniony. Lędźwie krótkie, szerokie, umięśnione. Zad lekko opadający. Klatka piersiowa umiarkowanie szeroka, głęboka, sięgająca łokci. Żebra dobrze wysklepione.
Ogon średniej długości, osadzony na średniej wysokości. W spoczynku opuszczony w dół, koniec lekko zakrzywiony na wysokości stawu skokowego. W ruchu podnosi się wyżej, ale nie powinien być zakręcony ani zarzucony na grzbiet.
Kończyny mocne, z dobrze rozwiniętą muskulaturą. Przednie kończyny proste, równoległe. Łopatki długie, skośnie ułożone. Ramiona umięśnione. Łokcie ściśle przylegają do tułowia. Tylne kończyny mocne, ale nie ciężkie, z dobrze zaznaczonymi kątowaniami. Uda szerokie, umięśnione. Stawy skokowe nisko osadzone. Łapy okrągłe, „kocie”, z mocno zwartymi palcami i twardymi, ciemnymi opuszkami. Pazury mocne, ciemnego koloru.
Sierść – to wizytówka Laekenois. Powinna być szorstka, twarda, sucha i nastroszona na całym ciele. Długość sierści wynosi około 6 cm na większości partii ciała, ale jest krótsza na kufie (z wyjątkiem charakterystycznych „wąsów” i „brody”), uszach i dolnych partiach kończyn. Obecność podszerstka jest obowiązkowa dla ochrony przed niepogodą. Sierść na kufie tworzy charakterystyczne brwi, wąsy i brodę, co nadaje psu szczególny wyraz. Sierść nie powinna być kręcona, jedwabista ani zbyt długa.
Umaszczenie u Laekenois jest przeważnie płowe lub rudawe z charakterystycznym „nalotem” (przyciemnieniem końcówek włosów), zwłaszcza na kufie i ogonie. Niewielkie białe znaczenia na klatce piersiowej i palcach są dopuszczalne, ale niepożądane. Podstawowy kolor to ciepły odcień, przypominający kolor chleba żytniego. Nadmierne zaczernienie, sprawiające, że pies jest prawie czarny, jest wadą.
