Jak wygląda sapsali
Opis w rejestrze państwowym jest krótki i zaskakująco konkretny: całe ciało pokrywa długa sierść; oczu nie widać spod włosa; uszy wiszące, kufa stosunkowo tępa, nie ostra jak u jindo; ogon uniesiony do góry, głowa duża, a z wyglądu pies przypomina lwa.
Opis fundacji dodaje to, czego w rejestrze nie ma: sierść bywa długa i krótka, a rozmiar podano jako „pies średni i duży”. Krótkowłosy sapsali to nie mieszaniec ani wybrakowanie, lecz pełnoprawna forma rasy. W próbie 114 psów było ich 61 długowłosych i 53 krótkowłose; w próbie 378 psów podział też wyszedł mniej więcej 60 do 40, choć sam artykuł opisuje te dwie grupy inaczej w metodach, a inaczej w wynikach.
⚠️ Dwa rozpowszechnione szczegóły warto poprawić. Pierwszy: sapsali często opisuje się jako psa o sierści falistej. Jedyna praca, która policzyła strukturę włosa — 882 psy, trzy kategorie (prosta, falista, kręcona) — znalazła 69 % psów o sierści prostej. Drugi: ogon zakręcony pierścieniem na grzbiet podaje się jako sylwetkę rasy, podczas gdy opis fundacji za normę uznaje co innego — „gruby i długi, swobodnie wyciągnięty łukiem” — a zakręcony wzdłuż linii kręgosłupa nazywa wariantem niektórych osobników.
Inne szczegóły opisu fundacji, które rzadko docierają do przekładów: uszy „przeważnie wiszące, ale miejscami trafiają się osobniki o uszach stojących lub półstojących”; oczy umiarkowanie duże i okrągłe, przeważnie piwne, z niską częstością żółte i nefrytowe; kły duże i dobrze rozwinięte, zgryz przeważnie prawidłowy; grzbiet prosty, lędźwie podciągnięte. Ogólnym wrażeniem sapsali przypomina bobtaila, a praca z jego okrywą jest bliższa pielęgnacji gęstego futra Chow Chow niż sierści ras pasterskich średniej wielkości.
Umaszczenie. Opis fundacji wymienia cztery podstawowe maści:
- cheong (청, „niebieskie”) — czarnoszare ze stalowym odcieniem; razem z rudym to maść najliczniejsza;
- hwang (황, rudożółte) — od jasnego piaskowego po nasycone rude;
- baek (백, białe) — trafia się z niską częstością;
- baduk (바둑, pstre) — łaciate, też rzadkie.
⚠️ Opis fundacji nie ustanawia żadnej hierarchii między psami jednolitymi a łaciatymi — uznaje różnorodność maści i tylko zaznacza, które trafiają się częściej. Twierdzenia, jakoby jednolite były „wyżej cenione”, we wzorcu nie ma. Warto wiedzieć i to, że anglojęzyczna strona fundacji wymienia wśród maści rzadkich jeszcze czekoladową, której nie ma w żadnym wykazie koreańskim, a zmierzone próby dają jeszcze drobniejszy podział: w pracy na 547 psach maści rozdzielono na pięć grup (niebieskich 236, rudych 240, białych 37, rudo-białych 18 i kasztanowatych 16), a w pracy na 882 psach — na cztery.
I jeszcze jedna poprawka, ważna dla tych, którzy wybierają szczenię: nos u sapsali nie zawsze jest ciemny. Opis fundacji mówi, że jest czarny, błyszczący i umiarkowanie duży, miejscami ciemnobrązowy — a u białych sapsali często trafia się różowy.
⚠️ O „niebieskich” sapsali często pisze się, że ich barwę daje gen rozcieńczenia barwnika. Wariant takiego genu (MLPH) u koreańskich psów aborygeńskich rzeczywiście znaleziono, a u sapsali jego częstość wyniosła 0,20 — ale to zaledwie pięć w pełni odczytanych genomów, a sami autorzy odcięli się od związku z maścią dosłownie: „u tych ras koreańskich nie zgłaszano przypadków rozcieńczenia maści ani związanego z nim zapalenia skóry. Pozwala to przypuszczać, że rozcieńczenie maści zależy nie tylko od mutacji MLPH”. Koreańskie źródła popularne opisują mechanizm zupełnie inaczej i prościej: szczenięta rodzą się bardzo ciemne, a z wiekiem w sierść domiesza się biały włos okrywowy — właśnie zmieszanie czerni z bielą daje „niebieskiego” cheongsapsari, podczas gdy ciemnorude hwangsapsari stopniowo jaśnieje. To więc raczej siwizna niż rozcieńczenie barwnika.
