Historia pochodzenia rasy syjamskiej
Historia kotów syjamskich sięga zamierzchłych czasów, owiana jest legendami i królewskim przepychem Starożytnego Syjamu. Pierwsze pisemne wzmianki i wizerunki kotów o charakterystycznym umaszczeniu colorpoint można znaleźć w tajskim manuskrypcie „Tamra Maew” („Księga Wierszy o Kotach”), datowanym na okres Ayutthaya (1351–1767 n.e.). Koty te uważano za święte zwierzęta, mieszkały w buddyjskich świątyniach i pałacach rodziny królewskiej. Wysoko je ceniono za niezwykły wygląd – jasne ciało, ciemne „znaczenia” na kończynach, ogonie, uszach i pyszczku oraz, oczywiście, za głębokie niebieskie oczy, które według legend miały zdolność widzenia dusz.
Wierzono, że koty syjamskie towarzyszą duszom zmarłych członków rodziny królewskiej w zaświaty. Gdy umierał szlachetnie urodzony Syjamczyk, jednego z jego kotów przenoszono do świątyni, gdzie żył w luksusie do końca swoich dni, otoczony opieką mnichów wierzących, że dusza zmarłego przeniosła się do tego kota. Wywóz tych kotów poza granice Syjamu był surowo zabroniony pod karą śmierci, co tylko dodawało im aury tajemniczości i ekskluzywności.
Sytuacja zmieniła się dopiero w drugiej połowie XIX wieku. W 1871 roku pierwsze koty syjamskie zostały zaprezentowane na wystawie w Kryształowym Pałacu w Londynie, gdzie wywołały prawdziwą furorę swoim egzotycznym wyglądem, choć spotkały się z mieszanymi opiniami – niektórzy nazywali je „nienaturalnymi, koszmarnymi kotami”. W 1884 roku brytyjski konsul w Bangkoku, Owen Gould, otrzymał w prezencie od króla Syjamu parę kotów – Pho i Mia. Ich kocięta, urodzone już w Wielkiej Brytanii, stały się podstawą zachodniej populacji kotów syjamskich.
Z czasem wygląd kotów syjamskich w Europie i Ameryce uległ zmianom dzięki pracy hodowlanej. Hodowcy dążyli do podkreślenia elegancji rasy, co doprowadziło do powstania współczesnego typu kota syjamskiego – o bardziej wydłużonym, smukłym ciele, klinowatej głowie, dużych uszach i cienkim ogonie. Warto zaznaczyć, że istnieje również kot tajski, czyli syjamski starego typu, który zachował bardziej zaokrąglone kształty ciała i głowy, charakterystyczne dla pierwszych importowanych zwierząt. Dziś oba typy mają swoich zwolenników, choć oficjalny standard większości organizacji felinologicznych opisuje właśnie współczesny, wyrafinowany typ kota syjamskiego.
Jak wygląda kot syjamski: standard i opis wyglądu
Współczesny kot syjamski to wcielenie elegancji i gracji. Jego wygląd jest harmonijny i wyrafinowany, z długimi, smukłymi liniami.
- Ciało: Średniej wielkości, długie, cylindryczne, muskularne, ale przy tym bardzo gibkie i eleganckie. Ramiona i biodra kontynuują linie ciała. Brzuch podciągnięty.
- Głowa: Ma kształt długiego, zwężającego się klina, który zaczyna się od nosa i prosto rozchodzi się do czubków uszu, tworząc trójkąt. Profil prosty lub z lekkim załamaniem. Czaszka płaska lub lekko wypukła. Pyszczek smukły, wyrafinowany. Podbródek średniej wielkości, tworzy pionową linię z czubkiem nosa.
- Uszy: Bardzo duże, szerokie u nasady, zaostrzone na końcach. Są niejako przedłużeniem linii klina głowy.
- Oczy: Migdałowatego kształtu, średniej wielkości, osadzone pod kątem zgodnie z liniami klina głowy. Kolor oczu – wyłącznie jaskrawoniebieski, nasycony; im głębszy i jaskrawszy, tym lepiej. Każdy inny kolor oczu jest cechą dyskwalifikującą.
- Nogi i łapy: Nogi długie, smukłe, proporcjonalne do ciała. Tylne nogi nieco dłuższe od przednich. Łapy małe, owalne.
- Ogon: Bardzo długi, cienki u nasady, równomiernie zwężający się ku zaostrzonemu końcowi (batogowaty). Nie powinien mieć załamań ani węzłów.
- Sierść: Bardzo krótka, cienka, błyszcząca, jedwabista w dotyku, ściśle przylegająca do ciała. Ważną cechą jest brak podszerstka, co czyni je wrażliwymi na zimno.
- Umaszczenie (Colorpoint): To unikalna cecha rasy. Podstawowy kolor ciała jest jasny (od białego po kremowy lub beżowy), a ciemniejsze znaczenia (pointy) znajdują się na chłodniejszych częściach ciała: pyszczku (maska), uszach, nogach i ogonie. Kontrast między podstawowym kolorem ciała a pointami powinien być wyraźny. Kocięta rodzą się całkowicie białe, a pointy pojawiają się stopniowo w ciągu pierwszych tygodni i miesięcy życia. Temperatura otoczenia wpływa na intensywność umaszczenia: w chłodzie sierść ciemnieje. Główne uznane umaszczenia pointów:
- Seal point (foczy): Klasyczny wariant. Ciało od blado płowego do kremowego, pointy głęboko brązowo-czarne.
- Blue point (niebieski): Ciało błękitno-białe, chłodne, pointy szaro-niebieskie.
- Chocolate point (czekoladowy): Ciało w kolorze kości słoniowej, pointy w ciepłym, mleczno-czekoladowym kolorze.
- Lilac point (liliowy): Ciało białe (magnolia), pointy mroźno szaro-różowe.
- Inne warianty: istnieją również red point, cream point, tortie point (z szylkretowym wzorem na pointach), lynx point (z pręgowanym wzorem na pointach) i inne, choć uznanie tych umaszczeń może się różnić w różnych systemach felinologicznych.
