Rat Terrier

Historia tej rasy to klasyczny przykład amerykańskiego snu. Rasa kształtowała się nie na ringach wystawowych, lecz w terenie, gdzie od psa wymagano maksymalnej skuteczności. Rys historyczny we wzorcu UKC (redakcja z 1 stycznia 2004 roku) opisuje rat teriera jako rasę amerykańską wywodzącą się od terierów przywiezionych przez angielskich górników i innych imigrantów ze środowiska robotniczego. Wśród prawdopodobnych składników ten sam dokument wymienia foksteriera krótkowłosego, manchester teriera i wymarłego dziś białego teriera angielskiego. Później dodano krew charcików włoskich i whippetów — dla szybkości — oraz beagli, by poprawić węch. W rysie historycznym pokrewnej rasy, teddy roosevelt teriera, AKC dopisuje do tej listy jeszcze bulteriera.

Praca, do której je trzymano, była dwojakiego rodzaju. Pierwsza gospodarska: myszy i szczury w stodole, spichlerzu, kurniku. Druga hazardowa: UKC pisze wprost, że zakłady o zdolność takiego psa do zabijania szczurów były ulubioną rozrywką właścicieli, a AKC w rysie o amerykańskim terierze bezwłosym przypomina osławione „doły szczurze”, w których widzowie obstawiali liczbę szczurów, jaką zdąży wziąć ich terier. Właśnie z tego środowiska pochodzi najsłynniejsza liczba związana z rasą.

Liczbę „2501 szczurów w siedem godzin” powtarzają dziesiątki źródeł. Warto wiedzieć, skąd się wzięła. Anglojęzyczna Wikipedia odsyła do książki Bonnie Wilcox i Chrisa Walkowicza The Atlas of Dog Breeds of the World (1995), a w tamtej relacji mowa o zawodach w Anglii, gdzie terier — bez podania rasy — wziął 2501 szczurów w siedem godzin, czyli średnio po jednym szczurze co dziesięć sekund. Epizod przypisuje się zatem Anglii i czasom, gdy rasy amerykańskiej jeszcze nie było. Sam AKC tę samą historię opowiada inaczej: mówiono, że pewien zajadły feist z podwórka uporał się z 2500 szczurów w ciągu jednego dnia. Podajemy ją więc jako opowieść wędrującą z książki do książki w różnych sformułowaniach, a nie jako udokumentowany rekord konkretnego rat teriera.

Tej samej ostrożności wymaga najpopularniejsza legenda — ta o nazwie. AKC formułuje ją tak: mówi się, że prezydent Theodore Roosevelt, który uwielbiał swojego feista o imieniu Skip, wymyślił nazwę Rat Terrier. UKC we wzorcu jest powściągliwszy: rasę spopularyzował prezydent Teddy Roosevelt, który często polował ze swoimi rat terierami. Oba rejestry prowadzące tę rasę same przedstawiają więc związek z Rooseveltem jako przekaz, a nie dokument. Bezsporne jest natomiast, że nazwa dokładnie opisuje pierwotne przeznaczenie psa.

W latach 20. i 30. XX wieku rat teriery były zwyczajnym widokiem na amerykańskich farmach rodzinnych. Wraz z pojawieniem się chemicznych środków ochrony przed szkodnikami i uprzemysłowieniem rolnictwa popyt na szczurołapa spadł, a popularność rasy zmalała, by pod koniec XX wieku odrodzić się już w roli psa rodzinnego. Dla perspektywy: rzemiosło, do którego wyhodowano rat teriera, jest znacznie starsze niż sama rasa. Najstarszy znany zapis o psie szczurołapie dotyczy psa o imieniu Hatch, którego szczątki wydobyto z Mary Rose — okrętu flagowego Henryka VIII, zatopionego w 1545 roku i podniesionego w 1982. Uważa się, że był to kundel wzięty na pokład właśnie do walki ze szczurami.

Rat teriera prowadzą dwa amerykańskie rejestry i każdy szedł własną drogą.

• UKC (United Kennel Club) uznał rat teriera 1 stycznia 1999 roku. Obowiązująca redakcja wzorca pochodzi z 1 stycznia 2004 roku, rasa należy do grupy terierów.
• AKC (American Kennel Club) szedł do pełnego uznania etapami: od 1 stycznia 2006 roku rat teriery dopuszczono do konkurencji towarzyszących (posłuszeństwo, agility, rally); od 1 września 2006 do prób norowych earthdog; od 30 czerwca 2010 roku rasa startowała w klasie Miscellaneous; w lipcu 2012 Rat Terrier Club of America został oficjalnym klubem macierzystym rasy; pełne uznanie w Grupie Terierów AKC datuje na 2013 rok. Rat terrier jest 178. rasą AKC.
• FCI rat teriera nie prowadzi: w nomenklaturze Międzynarodowej Federacji Kynologicznej rasy tej nie ma ani wśród uznanych ostatecznie, ani wśród uznanych wstępnie. To nie ocena rasy, lecz konsekwencja struktury: AKC i UKC nie są krajowymi organizacjami kynologicznymi zrzeszonymi w FCI.

Ciekawy kontrast: inne krajowe teriery szczurołapy w nomenklaturze FCI są — terier brazylijski, ratonero bodeguero andaluzyjski (nr 371), gos rater valencià (nr 370), ratlerek praski (nr 363). Rzecz nie w „lekceważeniu szczurołapów”, lecz w geografii rejestrów. Praktyczny skutek dla właściciela w Europie: rat terrier z rodowodem AKC lub UKC nie uzyska wstępu na wystawy systemu FCI, a papierów trzeba będzie szukać poza łańcuchem, do którego Europa przywykła.

Rat terrier to mocny, zwarty pies o gładkiej sierści i inteligentnym spojrzeniu. Wygląda atletycznie, ale nie ciężko. Wzorzec AKC (zatwierdzony 11 listopada 2009 roku, obowiązujący od 1 lipca 2010) opisuje rasę jako mocnego, zwartego, małego lub średniego psa o umaszczeniu łaciatym, sprawiającego wrażenie elegancji i wytrenowania oraz oznaczającego szybkość, siłę i równowagę. Osobno wzorzec zastrzega, że honorowe blizny, a także para złamanych lub brakujących kłów albo siekaczy nie są wadą: to zapis wzorca rasy użytkowej, nie ozdobnej.

Główną cechą eksterieru są dwie odmiany wielkościowe, a granica między nimi przebiega w obu rejestrach na trzynastu calach w kłębie.

Trzy szczegóły tej tabeli warto przeczytać uważnie, bo są źródłem większości błędów krążących w sieci.

• Dolna granica istnieje tylko w AKC. Pies powyżej sześciu miesięcy, który nie sięga 10 cali albo przerasta 18, jest dyskwalifikowany według wzorca AKC. UKC dolnej granicy nie ustala wcale, a wzrost powyżej 19 cali (48,3 cm) zalicza do wad, nie do dyskwalifikacji.
• Płci się nie rozdziela. Ani AKC, ani UKC nie podają osobnych przedziałów dla psów i suk — inaczej niż u większości ras, tutaj dla obu płci zapisano tę samą skalę.
• Waga nie jest przypisana odmianom. Powtarzane w sieci „4-8 kg dla miniaturowej i 8-12 kg dla standardowej” nie pochodzą z żadnego z tych wzorców: UKC świadomie rezygnuje z liczby, AKC podaje jeden przedział dla całej rasy.

Format ciała opisano z różną dokładnością. AKC mówi, że pies jest nieco dłuższy niż wyższy, a zbyt krótkie nogi to poważna wada. UKC stawia liczbę: pożądany stosunek długości ciała (od przedpiersia do guza kulszowego) do wysokości w kłębie wynosi 10:9. Dalej pada zdanie, które wytycza granicę z całą osobną rasą: pies krótkonogi, którego proporcje istotnie odbiegają od 10:9, jest pozbawiony typu i powinien zostać zdyskwalifikowany.

Głowa ma kształt tępego klina — i z profilu, i z przodu. Uszy są w kształcie litery V, osadzone przy zewnętrznej krawędzi czaszki. Mogą być stojące, półstojące z opadającym końcem albo w kształcie guzika (button ears) i wzorzec nie daje pierwszeństwa żadnemu z tych wariantów; ważne, by oba uszy zgadzały się kształtem i noszeniem, gdy pies jest czujny. Ucho różyczkowe u psa w czujności to wada. Uszy kopiowane to dyskwalifikacja wg AKC, uszy wiszące — wg UKC. UKC dodaje własne zastrzeżenie: noszenie ucha może nie ustabilizować się przed dojrzałością, dlatego psów poniżej roku za takie odchylenia się nie karze.

Oczy są małe, owalne, skośnie i szeroko osadzone; barwa sięga od najciemniejszego brązu do orzechowej, zgodnie z umaszczeniem. Tu wzorzec AKC jest szczególnie surowy: jakikolwiek błękit w oku to dyskwalifikacja, a szare oczy są dopuszczalne tylko u psów niebieskich i niebiesko-płowych, u pozostałych stanowią poważną wadę. Zgryz: nożycowy pożądany, cęgowy dopuszczalny; UKC zalicza braki w uzębieniu, przodozgryz i tyłozgryz do wad.

Ogon wzorzec AKC dopuszcza w trzech wariantach bez pierwszeństwa: tradycyjnie skrócony między drugim a trzecim kręgiem, naturalny bobtail albo naturalny długi, zwężający się ku stawowi skokowemu. Długość nie ma przy ocenie znaczenia. UKC od 2004 roku zawiera osobną adnotację: ponieważ w wielu krajach kopiowanie ogonów i uszu jest zakazane, na żadnej imprezie UKC nie wolno karać psa za pełny ogon i naturalne uszy.

Umaszczenie rat terierów jest rzeczywiście zmienne, ale nie bezgraniczne, i to właśnie tutaj kupujący dostają najwięcej dezinformacji. Podstawowe wymaganie AKC: dowolna odmiana wzoru łaciatego (pied), czyli stosunkowo dużych plam jednej lub kilku barw w połączeniu z bielą. Dopuszczalne barwy — z podpalaniem lub bez — to przede wszystkim czarna, a także czekoladowa, czerwona, morelowa, niebieska, płowa, tan, cytrynowa i biała. Nakrapianie, ticking i marmurkowy nalot są zwyczajne, choć nadmierny ticking jest niepożądany; dopuszcza się nalot sobolowy i „ołówek” na palcach, a także odmiany borsucze. „Czarna maska” u psa, który w umaszczeniu nie ma czerni w ogóle, to poważna wada.

Kluczowa rzecz o bieli jest sformułowana precyzyjniej niż zwyczajowe „biel zawsze jest kolorem podstawowym”. Wzorzec wymaga jedynie, by biel była obecna, i wyznacza minimum: plama lub pas z białą albo różową skórą pod spodem, szerszy niż cal (2,5 cm). Mniej niż cal bieli w najszerszym miejscu to dyskwalifikacja. Za pożądane uznaje się od 10 do 90 procent bieli na tułowiu, ale wszystkie wzory — plamy, łaty, bryzgi — są równorzędne i żaden nie ma pierwszeństwa. Osobno przewidziano psa całkowicie białego, „ekstremalnie łaciatego”, wyłącznie z nakrapianą skórą.

A oto pełna lista dyskwalifikacji. Według AKC: wzrost poniżej 10 lub powyżej 18 cali u psa starszego niż sześć miesięcy; jakikolwiek błękit w oku; uszy kopiowane; całkowita bezwłosość genetyczna; jakikolwiek ślad załamania lub falowania włosa; umaszczenia jednolite poza białym; dwubarwne bez bieli lub z białą plamą węższą niż cal; pręgowanie lub wzór merle. Według UKC lista jest jeszcze dłuższa: wnętrostwo, złośliwość lub skrajna lękliwość, głuchota jedno- lub obustronna, albinizm, krótkonożność łamiąca proporcję 10:9, uszy wiszące, sierść szorstka lub załamana, sierść długa, pręgowanie, merle, brak bieli oraz umaszczenie dwubarwne, w którym żadna z barw nie jest biała.

To zapewne najważniejszy dla kupującego fragment całego artykułu. Rat teriery merle bywają oferowane — także pod nazwami w rodzaju „marmurkowy” czy „blue merle” — i przedstawiane jako rzadkość. Faktycznie merle jest zdyskwalifikowane w obu rejestrach prowadzących tę rasę: i w AKC, i w UKC. Taki pies nie może zostać wystawiony na ringu żadnego z nich.

Powód nie jest estetyczny. Merle to nie sam wzór, lecz działanie jednego genu. W 2006 roku badacze z Texas A&M University wykazali, że merle wywołuje insercja krótkiego rozproszonego elementu (retrotranspozonu SINE) w genie SILV (PMEL17) i że dziedziczy się autosomalnie, z niepełną dominacją. Ta sama praca odnotowuje, że psy zarówno z jedną, jak i z dwiema kopiami merle wykazują szerokie spektrum zaburzeń słuchu i wzroku, podobnych do ludzkiego zespołu Waardenburga (Clark i in., PNAS, 2006).

Jak szerokie — zmierzono w 2009 roku. Zespół Louisiana State University zbadał słuch metodą słuchowych potencjałów wywołanych pnia mózgu (test BAER) u 153 psów merle różnych ras i zestawił wynik z genotypem.

Źródło: Strain i in., Journal of Veterinary Internal Medicine, 2009. Różnica między wierszami jest istotna statystycznie: psy homozygotyczne pod względem allelu merle głuchły istotnie częściej niż heterozygoty. Związku z płcią ani z barwą oczu w tej pracy nie stwierdzono.

Merle podwójne pojawia się w jednym konkretnym przypadku — gdy kojarzy się dwa psy merle. Przy zwykłym rozkładzie mendlowskim jedna czwarta takiego miotu dostaje dwie kopie allelu. Dla kupującego wynika stąd prosta zasada: jeśli hodowca oferuje rat teriera merle, ma się do czynienia z psem poza wzorcem obu rejestrów; a jeśli w rodowodzie jest kojarzenie „merle na merle”, warto poprosić o wynik testu BAER dla każdego szczenięcia. Nieprzypadkowo Rat Terrier Club of America trzyma BAER na liście badań dodatkowych, a UKC posuwa się do zaliczenia głuchoty jedno- i obustronnej do dyskwalifikacji.

Wielu myli tę rasę z innymi małymi terierami, ale rat terrier ma niepowtarzalny zestaw cech. Akapit o temperamencie we wzorcu AKC jest krótki i wymowny: bystro spostrzegawczy, oddany, pełen energii, a przy tym łatwy do ułożenia i posłuszny komendzie. Dalej pada szczegół ważny dla współżycia z innymi psami: rat terrier to rasa non-sparring, czyli takich psów nie ustawia się na ringu przeciwko sobie, jak robi się z częścią terierów. Ogólnie jest przyjazny wobec innych psów, ale wobec obcych ludzi bywa powściągliwy. Uległości wzorzec wprost nie uznaje za wadę, natomiast otwartą agresję i nadmierną lękliwość każe karać. UKC opisuje to jako „podwójną osobowość”: nieustraszony, uparty myśliwy o pozornie niewyczerpanej energii — a zarazem wyjątkowo przyjazny towarzysz, który dobrze dogaduje się z dziećmi, innymi psami, a nawet kotami.

To naprawdę pies z przyciskiem „włącz/wyłącz”. Na dworze niestrudzony atleta gotowy godzinami gonić za piłką, w domu najchętniej zwija się w kłębek na kanapie obok właściciela. AKC nazywa rat teriera jednym z najspokojniejszych wśród terierów — ale zaraz zastrzega, że to i tak psy o wysokiej energii, którym potrzeba wysiłku, codziennych spacerów i dużo towarzystwa.

• Inteligencja: Są niezwykle mądre i szybko się uczą, ale potrafią być uparte.
• Socjalizacja: Dobrze dogadują się z innymi psami, jeśli wychowały się razem. Jednak z powodu silnego instynktu łowieckiego małe zwierzęta (susły, chomiki, szczury) zawsze będą traktowane jako zdobycz.
• Relacje z ludźmi: To rasa bardzo nastawiona na człowieka. Intuicyjnie wyczuwają nastrój właściciela; AKC opisuje je jako psy niezwykle wrażliwe i intuicyjne, pracujące za pochwałę.
• Swoboda na spacerze: AKC formułuje to jednoznacznie — rat teriera nie należy spuszczać ze smyczy poza ogrodzonym terenem, bo większość nie oprze się pogoni na widok obcego kota czy wiewiórki.

O popularności: według statystyk rejestracji AKC rat terrier zajmował 81. miejsce wśród 210 ras w 2024 roku i 84. w 2025. To zatem w USA ani rzadkość, ani rasa masowa.

Rat terrier to uniwersalny żołnierz. Wzorzec AKC ujmuje jego przeznaczenie w jednym zdaniu: wszechstronny pies towarzyszący, zdolny polować na gryzonie i szkodniki nad ziemią i pod ziemią oraz gonić drobną zwierzynę. Jego instynkty myśliwskie są silne, ale działają inaczej niż u ras wąsko wyspecjalizowanych. Na przykład, o ile gończy estoński stworzony jest do długiego pościgu za zwierzyną po śladzie i z głosem, o tyle rat terrier pracuje „na oko” i „na węch” na krótkich dystansach, błyskawicznie atakując zdobycz w norach lub na powierzchni. Nie będzie gonił zająca kilometrami — jego zadaniem jest znaleźć i unieszkodliwić tu i teraz.

To nie deklaracja: oba rejestry odnotowują, że praca trwa. UKC pisze we wzorcu, że wiele rat terierów wciąż wykorzystuje się jako szczurołapy i myśliwych na wiewiórki, zwłaszcza na Południu USA. AKC dopuścił rasę do prób norowych earthdog od 1 września 2006 roku, a do konkurencji towarzyszących (posłuszeństwo, agility, rally) od 1 stycznia 2006. Kondycji użytkowej oba wzorce wymagają dosłownie: psy pokazuje się w mocnej, umięśnionej formie, a UKC zalicza otyłość do wad eksterieru na równi z nadmiernym wzrostem.

Co do cech stróżujących, rat terrier to doskonały „alarm”. Są czujne i odważne. Oczywiście fizycznie nie zatrzymają intruza tak, jak zrobi to potężny moskiewski stróżujący, ale żaden szelest pod drzwiami nie pozostanie niezauważony. Ich zadaniem jest ostrzec właściciela i z tym radzą sobie doskonale.

Osobliwości szkolenia

Szkolenie tej rasy to przyjemność, jeśli znalazło się właściwe podejście. Nie znoszą musztry i szorstkości; AKC wprost odnotowuje, że rasa jest niezwykle wrażliwa i intuicyjna, żyje aprobatą właściciela i szybko odpowiada na metody pozytywne. Najlepszą metodą jest wzmocnienie pozytywne (smakołyki, zabawa, pochwała). Weź pod uwagę następujące punkty:

• Krótkie sesje: Rat teriery szybko nudzą się jednostajnymi powtórzeniami.
• Wczesna socjalizacja: Zapoznawaj szczenię z różnymi ludźmi, dźwiękami i podłożami jak najwcześniej; AKC zaleca kursy dla szczeniąt jako standardową część wychowania.
• Kontrola instynktów: Szczególną uwagę poświęć komendom „Do mnie” i „Zostaw”, bo na widok wiewiórki pies potrafi „stracić słuch”.
• Sport jako ujście energii: rasa dobrze realizuje się w agility, posłuszeństwie i rally — i ma do nich oficjalny wstęp w AKC.

Ta rasa jest idealna dla tych, którzy nie chcą poświęcać godzin na pielęgnację. Sierść rat teriera jest krótka, gęsta i przylegająca, więc wymaga minimum zabiegów — rozdział o pielęgnacji u AKC mieści się w kilku wierszach.

• Wyczesywanie: Wystarczy raz w tygodniu przejść miękką szczotką albo gumową rękawicą, by usunąć martwy włos. Rasa linieje sezonowo i na ten okres AKC radzi przejść na narzędzie do linienia albo gumową zgrzebło-szczotkę.
• Kąpiel: Mniej więcej raz w miesiącu albo rzadziej — zależnie od trybu życia psa. Zbyt częste mycie może przesuszyć skórę.
• Pazury: Skracanie przynajmniej raz w miesiącu — przerośnięte pazury bolą. Jeśli ścierają się o asfalt, odstęp może być dłuższy.
• Uszy: Oglądać co tydzień i usuwać nadmiar woskowiny oraz brud, które mogą wywołać zapalenie.
• Zęby: AKC radzi czyścić codziennie, pastą dla psów. Regularne czyszczenie pomoże uniknąć kamienia nazębnego, do którego małe teriery mają skłonność.
• Wąsów się nie strzyże: oba wzorce wprost zakazują usuwania wibrysów. Drobiazg, ale odróżnia przygotowanie rat teriera od wielu ras wystawowych.

Osobno o chłodzie. Sierść, którą opisują wzorce, jest krótka i ściśle przylegająca, bez żadnego zapasu na ocieplenie; to rasa wyhodowana do pracy w ciepłym klimacie amerykańskiego Południa. Zimą na spacery bezwzględnie potrzebują ubrania, a trzymanie na dworze w kojcu nie pasuje rat terierowi jeszcze z innego powodu — to wyraźnie społeczna rasa, która źle znosi izolację od ludzi.

Przyszli właściciele często wahają się między kilkoma rasami terierów. Aby ułatwić wybór, warto zrozumieć kluczowe różnice. Na przykład, porównując z popularnym krewniakiem, Jack Russell Terrier jest zazwyczaj bardziej napastliwy, głośny i wymaga jeszcze więcej doświadczenia w wychowaniu, podczas gdy rat terrier ma nieco łagodniejszy charakter — i, w odróżnieniu od wielu terierów, jest oceniany jako rasa non-sparring.

Teddy roosevelt terier: nie „odmiana”, lecz osobna rasa

Tu zamieszanie jest największe i ma udokumentowane wyjaśnienie. Według rysu historycznego AKC teddy roosevelt terier był początkowo odmianą rat teriera: krótkonogie nazywano „typem B”, długonogie „typem A”. Przez lata 90. hodowcy pracowali nad rozdzieleniem ich na dwie rasy i 1 stycznia 1999 roku UKC uznał obie — tego samego dnia. Odmianę krótkonogą nazwano na cześć prezydenta Theodore’a Roosevelta.

Praktyczny skutek tego rozdzielenia zapisano wprost we wzorcu: UKC dyskwalifikuje krótkonogiego rat teriera, którego proporcje istotnie odbiegają od stosunku 10:9. Innymi słowy „krótkonogi rat terrier” nie istnieje w systemie UKC jako wariant — to już inna rasa. Dalej różnice się mnożą.

Najciekawszy wiersz tej tabeli to ostatni test. Chondrodystrofia, czyli skrócenie kończyn, jest u psów wyznaczana przez retrogen FGF4 na dwunastym chromosomie. W pracy Browna i in. (PNAS, 2017) wykazano, że ten sam retrogen daje iloraz szans 51,23 (95-procentowy przedział ufności 46,69-56,20) dla choroby krążka międzykręgowego. Mówiąc prosto: cecha, która czyni teddy’ego krótkonogim, i cecha, która podnosi ryzyko problemów z kręgosłupem, to jedno i to samo zdarzenie genetyczne. U rat teriera CDDY/IVDD stoi na klubowej liście „rzadko, ale warte uwagi”; u teddy’ego odpowiedni test DNA AKC już podaje wśród zalecanych. Wzorzec UKC teddy’ego (redakcja z 2 stycznia 2023 roku) dodaje jeszcze dwa szczegóły: rasa dojrzewa powoli, do dwóch–trzech lat, a oczekiwaną długość życia wzorzec podaje jako 15-16 lat.

Toy fox terrier: wspólny przodek, a nie pochodzenie

Kolejny bliski krewny to Toy Fox Terrier. Rozpowszechnione twierdzenie, że toy fox terrier „oddzielił się od rat terierów jako mniejsza, ozdobna wersja”, nie zgadza się z tym, jak pochodzenie rasy opisuje sam AKC. Według niego toy fox teriera stworzyli na początku XX wieku amerykańscy hodowcy foksterierów krótkowłosych, krzyżując najdrobniejsze szczenięta z rasami ozdobnymi — chihuahua, charcikiem włoskim, pinczerem miniaturowym; rasę ustalono w latach 30., a w 2003 roku AKC uznał ją jako swoją 148. rasę, zaliczając do Grupy Toy. Wspólnego przodka rat terrier i toy fox terrier rzeczywiście mają — foksteriera krótkowłosego — ale to właśnie wspólny przodek, a nie pochodzenie jednej rasy od drugiej.

Naprawdę wspólna jest u nich genetyka oka. W przytoczonej pracy Goulda i in. (2011) zarówno rat terrier, jak i toy fox terrier znajdują się wśród ras, u których wykryto psy homozygotyczne i klinicznie chore na PLL z tą samą mutacją ADAMTS17. A w zaleceniach AKC dla toy fox teriera test DNA na PLL również figuruje — obok kolan i tarczycy.

Amerykański terier bezwłosy: tutaj pokrewieństwo jest bezpośrednie

Ciekawie jest również wspomnieć o amerykańskim terierze bezwłosym. Ta rasa faktycznie powstała od rat terierów, a zdarzenie udokumentowano co do roku i miasteczka. W 1972 roku w Trout w Luizjanie w miocie rat terierów średniej wielkości, od normalnie owłosionych rodziców, urodziło się bezwłose szczenię. Małżeństwo Edwin i Willie Scottowie nazwali sukę Josephine; od niej i jej potomstwa poszła osobna rasa. AKC wpisał amerykańskiego teriera bezwłosego do Foundation Stock Service w październiku 2011 roku, a pełne uznanie rasa otrzymała w styczniu 2016.

Dwie rzeczy warto wiedzieć, zanim potraktuje się wariant nagi jako „rat teriera dla alergików”. Po pierwsze, bezwłose szczenięta rodzą się z tak zwanym puchem porodowym, który wypada w ciągu kilku tygodni. Po drugie, AKC wprawdzie zalicza rasę do psów dla alergików, ale sam uściśla: nie linieją i nie miewają pcheł, za to złuszczają komórki skóry. Brak sierści nie usuwa więc wszystkich źródeł alergenów, a decyzję lepiej sprawdzić w praktyce niż według kategorii w poradniku. Symetryczny szczegół po stronie rat teriera: jego własny wzorzec AKC zalicza całkowitą bezwłosość genetyczną do dyskwalifikacji — bezwłose szczenię w miocie rat terierów z definicji pozostaje więc poza wzorcem swojej rasy.

Zalety

• Kompaktowy rozmiar, wygodny do mieszkania i podróży.
• Wysoka inteligencja i zdolność uczenia się.
• Górna granica długości życia według danych referencyjnych AKC jest wysoka — przedział 12-18 lat.
• Łatwa pielęgnacja sierści.
• Prawie nie mają charakterystycznego „psiego” zapachu.
• Przejrzysty program badań: obowiązkowe testy klubu opublikowano imiennie, więc łatwo sprawdzić hodowcę.

Wady

• Wysoki poziom energii — wymagają aktywnych spacerów.
• Instynkt łowiecki może stwarzać problemy z innymi drobnymi zwierzętami.
• Skłonność do kopania dołów w ogrodzie (mają to we krwi).
• Mogą być nieufne wobec obcych, co wymaga socjalizacji.
• Rasa poza systemem FCI — dla właściciela w Europie ogranicza to ścieżki wystawowe i hodowlane.
• Szczenięta merle podawane jako „rzadkość” są w istocie dyskwalifikowane przez oba rejestry.

1. Gwiazdorscy właściciele: Poza Theodore’em Rooseveltem wielbicielami rasy byli pisarz William Faulkner i wiele hollywoodzkich gwiazd minionego stulecia.
2. Wrodzone bobtaile: naturalnie krótki ogon wzorzec AKC uznaje na równi ze skróconym i z naturalnym długim, a długość ogona nie ma przy ocenie znaczenia.
3. Honorowe blizny nie są wadą: wzorzec wprost dopuszcza blizny, a nawet parę złamanych lub brakujących kłów albo siekaczy — ślad użytkowej przeszłości.
4. Rasa wyjściowa: od rat teriera pochodzi amerykański terier bezwłosy — jedyna rasa bezwłosa, jaka powstała w USA.

Czy rat terrier nadaje się do rodziny z dziećmi?
Tak, to doskonały wybór dla rodzin z dziećmi w wieku szkolnym. Są wesołe i cierpliwe. Z maluchami trzeba jednak uważać — pies nie lubi szorstkiego traktowania i może warknąć, jeśli sprawi mu się ból.

Czy mocno linieją?
Linienie jest umiarkowane i sezonowe. To nie ten pies, po którym sierść lata kłębami po mieszkaniu, ale krótkie ostre włosy potrafią wbijać się w tapicerkę mebli.

Czy rat terrier może mieszkać na dworze w kojcu?
Kategorycznie nie. Sierść jest krótka i ściśle przylegająca, bez zapasu na ocieplenie, dlatego bardzo marzną w chłodzie. Poza tym to rasa społeczna, która cierpi bez kontaktu z człowiekiem. Zimą na spacery bezwzględnie potrzebują ubrania.

Jak znoszą samotność?
Rat teriery mogą zostawać same w domu, jeśli się je do tego przyzwyczai. Jeśli jednak zostawi się je na długo bez zabawek i zajęcia, potrafią znaleźć sobie rozrywkę same — na przykład pogryźć buty albo meble.

O co prosić hodowcę?
O wyniki czterech obowiązkowych badań klubu dla obojga rodziców: serce, stawy biodrowe, kolana i test DNA na PLL. Jeśli w rodowodzie jest merle — dodatkowo wynik testu słuchu BAER.