Small Swiss Hound (Smooth-coated)

Historia Small Swiss Hounda (Smooth-coated), zwanego w ojczyźnie Schweizer Niederlaufhund, jest nierozerwalnie związana ze zmianami w szwajcarskim prawie łowieckim na początku XX wieku. Wcześniej w alpejskich kantonach aktywnie wykorzystywano średniej wielkości gończe szwajcarskie, takie jak Swiss Hound (Bernese type), Swiss Hound (Jura type), Swiss Hound (Lucerne type) i Swiss Hound (Schwyz type), do polowania na różnorodną zwierzynę. Jednak od 1905 roku wprowadzono system łowisk o ograniczonej powierzchni. Szybkie, długonogie psy gończe stały się wówczas mniej praktyczne, ponieważ zbyt szybko goniły zwierzynę, wypłaszając ją poza dozwolone tereny.

Powstało pilne zapotrzebowanie na psa o równie doskonałych cechach łowieckich, ale wolniejszego i bardziej dostosowanego do pracy na mniejszych obszarach. Myśliwi i kynolodzy postanowili stworzyć niską wersję narodowych gończych. W tym celu szwajcarskie gończe celowo krzyżowano z gończymi w typie jamnika (Dachsbracke), które miały już krótkie łapy i spokojniejsze tempo pracy. Rezultatem tej selekcji był pies o wydłużonym tułowiu i krótkich, ale mocnych kończynach, który zachował doskonały węch, wytrzymałość i myśliwski zapał swoich przodków.

Klub „Schweizer Niederlaufhund” założono w 1905 roku. Od tego czasu rozpoczęto systematyczną pracę nad standaryzacją rasy. Podobnie jak ich więksi kuzyni, małe gończe zostały podzielone na cztery odmiany pod względem umaszczenia, z których każda odpowiadała konkretnemu regionowi Szwajcarii. Small Swiss Hound (Smooth-coated) jest jednym z dwóch typów sierści (obok szorstkowłosego) i występuje we wszystkich czterech wariantach umaszczenia.

Small Swiss Hound (Smooth-coated) to pies o harmonijnej, choć nieco wydłużonej budowie. Sprawia wrażenie silnego i wytrzymałego zwierzęcia, pomimo niewielkiego wzrostu. Jego wygląd w pełni odpowiada przeznaczeniu: polowaniu w trudnych warunkach, pewnemu podążaniu za tropem i niestrudzonej pracy przez wiele godzin.

• Głowa: Długa, wąska, o wyraźnych liniach. Czaszka jest lekko wypukła. Przejście od czoła do kufy jest umiarkowanie zaznaczone.
• Oczy: Owalne, ciemnobrązowe, o żywym i przyjaznym wyrazie.
• Uszy: Bardzo długie, nisko osadzone, zwisające, miękkie w dotyku. Są one jedną z najbardziej charakterystycznych cech rasy.
• Tułów: O prostokątnym formacie, z mocnym grzbietem i głęboką, dobrze rozwiniętą klatką piersiową, co zapewnia odpowiednią przestrzeń dla serca i płuc.
• Kończyny: Krótkie, ale bardzo umięśnione i mocne, co pozwala psu na stabilność w każdym terenie.
• Ogon: Średniej długości, nisko osadzony. W spoczynku jest opuszczony, podczas ruchu może się podnosić, ale nie zwija się nad grzbietem.
• Sierść: U odmiany krótkowłosej jest krótka, gęsta, gładka i błyszcząca, z niewielkim podszerstkiem.

Istnieją cztery główne odmiany Small Swiss Hounda (Smooth-coated), które różnią się umaszczeniem i są nazwane na cześć kantonów Szwajcarii:

1. Small Swiss Hound (Bernese Type): Umaszczenie trójkolorowe – biały główny kolor z dużymi czarnymi plamami i rudymi podpaleniami nad oczami, na policzkach i uszach.

2. Small Swiss Hound (Jura Type): Umaszczenie czarne z rudymi podpaleniami. Bardzo podobny do pomniejszonej wersji gończego św. Huberta.

3. Small Swiss Hound (Lucerne Type): „Błękitne” umaszczenie, które tworzy się z mieszanki czarnych i białych włosów (nakrapianie), z czarnymi plamami lub czarnym „siodłem”. Nadaje to sierści charakterystyczny niebieskawy odcień.

4. Small Swiss Hound (Schwyz Type): Biały główny kolor z rudo-żółtymi lub pomarańczowymi plamami.

Small Swiss Hound (Smooth-coated) ma podwójny charakter. Na polowaniu jest niestrudzonym, pełnym zapału i samodzielnym tropowcem, który potrafi godzinami podążać za tropem, powiadamiając myśliwego swoim donośnym, melodyjnym szczekaniem. Jego instynkt łowiecki jest niezwykle silny, dlatego na spacerach w nieogrodzonym terenie nie należy spuszczać go ze smyczy.

W domu natomiast ten pies przeistacza się w spokojnego, łagodnego i niezwykle oddanego towarzysza. Silnie przywiązuje się do swojej rodziny i dobrze dogaduje z dziećmi, pod warunkiem, że te szanują jego przestrzeń. Small Swiss Houndy (Smooth-coated) nie są skłonne do bezpodstawnej agresji, są przyjazne w stosunku do znajomych osób. Do nieznajomych mogą podchodzić z ostrożnością, ale nie wrogością. Dobrze dogadują się z innymi psami, zwłaszcza jeśli dorastały razem. Jednak ze względu na silny instynkt łowiecki nie zaleca się trzymania ich razem z małymi zwierzętami domowymi, takimi jak koty, gryzonie czy ptaki.

Choć krótkowłosy niederlaufhund ma bardzo kompaktowe rozmiary, nie należy trzymać go w mieszkaniu. Ograniczenie przestrzeni u psa myśliwskiego źle wpływa na jego samopoczucie i zachowanie. Idealnym miejscem dla niego będzie dom z dużym, solidnie ogrodzonym podwórkiem, gdzie będzie mógł swobodnie biegać. Długie spacery, wystarczająca aktywność fizyczna i udział w polowaniach to klucz do jego zdrowia i dobrego humoru.

Pielęgnacja sierści odmiany krótkowłosej jest maksymalnie prosta. Gęsta, krótka sierść nie ma tendencji do kołtunienia. Wystarczy raz w tygodniu wyczesać ją gumową szczotką lub rękawicą, aby usunąć martwe włosy. Kąpać psa należy tylko w razie konieczności, ponieważ częste zabiegi wodne mogą naruszyć naturalną warstwę ochronną skóry. Po polowaniu lub spacerach po lesie ważne jest, aby dokładnie sprawdzić psa pod kątem kleszczy i innych pasożytów.

Szczególnej uwagi wymagają uszy. Ich długa, zwisająca forma sprzyja rozwojowi bakterii i grzybów. Należy regularnie, przynajmniej raz w tygodniu, sprawdzać małżowiny uszne i delikatnie je czyścić specjalnym płynem. Ważne jest również kontrolowanie stanu pazurów i przycinanie ich w odpowiednim czasie, jeśli nie ścierają się naturalnie.

Posłuszeństwo i pojętność Small Swiss Houndów (Smooth-coated) sprzyja efektywnemu szkoleniu, choć są pewne niuanse. To inteligentne psy, które szybko przyswajają komendy. Jednak, jak wszystkie psy gończe, zostały wyhodowane do samodzielnej pracy, dlatego mogą wykazywać upór i niezależność. Szkolenie musi być konsekwentne, cierpliwe i opierać się na pozytywnym wzmocnieniu – pochwałach i smakołykach.

Wczesna socjalizacja jest niezwykle ważna. Szczenię należy zapoznać z różnymi ludźmi, dźwiękami, miejscami i innymi zwierzętami, aby wyrosło na pewnego siebie i zrównoważonego psa. Szczególną uwagę należy poświęcić komendzie „Do mnie!”. Ze względu na silny instynkt łowiecki, wypracowanie bezbłędnego przywołania jest kwestią bezpieczeństwa twojego pupila.

Treningi to nieodzowny warunek dobrego samopoczucia i nastroju małego „Szwajcara”, ponieważ jest on stworzony do aktywnego życia. Bieganie w trudnym terenie, długie wędrówki, zabawy w poszukiwanie przedmiotów lub zajęcia z takich sportów kynologicznych jak nosework (praca nosem) pomogą ukierunkować jego energię we właściwym kierunku.

Ogólnie rzecz biorąc, Small Swiss Houndy (Smooth-coated) cieszą się dobrym zdrowiem. Jest to rasa użytkowa, która nie ucierpiała z powodu ekstremalnej selekcji. Zadbane gończy, które otrzymują zbilansowaną karmę i mają możliwość swobodnego ruchu na otwartej przestrzeni, chorują rzadko. Istnieje jednak kilka kwestii, na które warto zwrócić uwagę.

Prawidłowe żywienie jest podstawą zdrowia i długowieczności każdego psa, a Small Swiss Hound (Smooth-coated) nie jest tu wyjątkiem. Ponieważ jest to rasa bardzo aktywna, jej dieta powinna być wysokoenergetyczna i zbilansowana. Istnieją dwa główne podejścia do karmienia: gotowe karmy przemysłowe oraz żywienie naturalne.

1. Gotowe karmy. Najprostsza i najbezpieczniejsza opcja. Należy wybierać wysokiej jakości karmy klasy premium lub super-premium, przeznaczone dla psów aktywnych małych lub średnich ras. Warto postawić na karmy z dużą zawartością białka zwierzęcego (mięso na pierwszym miejscu na liście składników).
2. Żywienie naturalne. To podejście wymaga więcej czasu i wiedzy. Podstawą diety powinno być surowe lub gotowane, chude mięso (wołowina, indyk, kurczak), podroby, ryby morskie (bez ości). Do składników mięsnych dodaje się kasze (ryż, gryka), warzywa (marchew, dynia, cukinia), produkty mleczne (chudy twaróg, kefir) oraz odrobinę oleju roślinnego. Ważne: przy karmieniu naturalnym konieczne jest dodatkowe podawanie kompleksów witaminowo-mineralnych, zaleconych przez weterynarza.

Absolutnie nie wolno podawać psu: kości, czekolady, winogron, cebuli, czosnku, wędlin, tłustych i smażonych potraw. Dostęp do świeżej, czystej wody musi być stały. Dorosłego psa zaleca się karmić dwa razy dziennie, po spacerze, aby uniknąć ryzyka skrętu żołądka.

• Nazwa rasy „Niederlaufhund” dosłownie tłumaczy się z niemieckiego jako „niskonogi gończy”.
• Każdy z czterech typów umaszczenia był historycznie związany z konkretnym regionem Szwajcarii, co pomagało myśliwym rozróżniać swoje psy podczas polowania.
• Ich melodyjne szczekanie, nazywane „śpiewem”, jest charakterystyczną cechą wielu gończych. Służyło ono do tego, aby myśliwy mógł określić położenie psa na dużym dystansie w gęstym lesie lub w górach.
• Mimo przeznaczenia myśliwskiego, w dzisiejszej Europie coraz więcej osób decyduje się na Small Swiss Hounda (Smooth-coated) jako towarzysza do aktywnego wypoczynku – na piesze wędrówki, bieganie czy wycieczki rowerowe.

Czy Small Swiss Hound (Smooth-coated) nadaje się do życia w mieszkaniu?
Nie, jest to wysoce niezalecane. Pies potrzebuje przestrzeni i codziennych, intensywnych obciążeń fizycznych. Życie w mieszkaniu jest możliwe tylko wtedy, gdy właściciel jest gotowy poświęcić kilka godzin dziennie na aktywne spacery, bieganie i zabawy na świeżym powietrzu.

Czy odmiana krótkowłosa mocno linieje?
Linienie jest umiarkowane, sezonowe (wiosną i jesienią). Regularne wyczesywanie pomoże kontrolować ilość sierści w domu.

Czy można zostawić tego psa samego na dłużej?
Jak wiele innych psów silnie przywiązanych do rodziny, Small Swiss Houndy (Smooth-coated) źle znoszą długotrwałą samotność. Mogą cierpieć na lęk separacyjny, który objawia się destrukcyjnym zachowaniem i nieustannym szczekaniem.

Jak głośne są te psy?
Mają donośny głos i są skłonne do szczekania, szczególnie gdy poczują trop lub zobaczą coś interesującego. Należy to wziąć pod uwagę, jeśli masz wrażliwych sąsiadów.

Czy trudno jest znaleźć szczenię Small Swiss Hounda (Smooth-coated)?
Poza Szwajcarią i krajami sąsiednimi rasa jest dość rzadka. Znalezienie odpowiedzialnego hodowcy może wymagać czasu i wysiłku. Cena szczenięcia w Polsce to koszt rzędu 4000-6000 zł, a w innych krajach europejskich średnio około 1000 euro.